stimuleringsfonds creatieve industrie
dummy
Sluitingsdata 2018
sluitingsdata2018groen.png

Sluitingsdata 2018

30 oktober 2017

De sluitingsdata van de deelregelingen van het Stimuleringsfonds in 2018 zijn vastgesteld. De Deelregelingen Architectuur en Digitale cultuur hebben in 2018 ieder vier rondes. De Deelregeling Internationalisering heeft drie rondes en de Deelregeling Vormgeving vijf. De Deelregelingen Activiteitenprogramma's, Meerjarige programma's en Talentontwikkeling hebben ieder één ronde.
De sluitingsdata in 2018 per regeling:

Deelregeling Architectuur:
31 januari
9 mei
8 augustus
17 oktober

Deelregeling Vormgeving:
10 januari
21 maart
30 mei
8 augustus
10 oktober

Deelregeling Digitale cultuur:
31 januari
9 mei
8 augustus
17 oktober

Deelregeling Internationalisering:
7 februari
16 mei
10 oktober

Deelregeling Talentontwikkeling:
28 februari

Deelregeling Non-Fictie Transmediaregeling:
13 maart
14 augustus

Deelregeling Festivals:
1 februari
9 augustus

Deelregeling Activiteitenprogramma's:
17 oktober

Deelregeling Meerjarige programma's:
11 april

open oproepen
Naast de deelregelingen worden er in 2018 ook diverse Open Oproepen uitgeschreven. Houdt hiervoor onze nieuwsbrief en social media in de gaten.

advies
U kunt tot uiterlijk twee weken voor de sluitingsdatum uw conceptaanvraag of projectplan ter advies voorleggen aan de betreffende stafmedewerker. Dit kan per e-mail of telefonisch. Dit geldt niet voor de Deelregeling Talentontwikkeling.

online aanvraagomgeving
Tip: u vraagt uw subsidie aan via de online aanvraagomgeving. Vraag tijdig uw inloggegevens aan en raak vertrouwd met het online aanvraagformulier.

meer nieuws

maatregelencovid19.jpg

Maatregelen Stimuleringsfonds i.v.m. het coronavirus

27 mei 2020

Laatste update
De covid-19-crisis raakt en ontwricht de gehele samenleving en de gevolgen zullen nog lange tijd wereldwijd merkbaar zijn. Het Stimuleringsfonds zet zich in om de negatieve gevolgen van de covid-19-crisis voor de Nederlandse ontwerpsector minder groot te laten zijn. We gaan daarom door met het in behandeling nemen en beoordelen van aanvragen bij alle regelingen (met uitzondering van aanvragen voor projecten die fysiek in het buitenland plaatsvinden). Bij aanvragen die u vanaf april 2020 bij het fonds indient, gaat de adviescommissie in de beoordeling ervan uit dat de covid-19-realiteit in de plannen, voor zover mogelijk, is meegenomen.

We zijn daarnaast continu in overleg met de overheid, de collega-cultuurfondsen en het veld om gepaste maatregelen te nemen. In de alinea's hieronder zet het Stimuleringsfonds alle maatregelen van het fonds op een rij.

bijna € 2 miljoen extra voor makers, naast extra middelen voor de instellingen die meerjarige subsidie ontvangen
Het kabinet heeft op 15 april 2020 € 300 miljoen extra beschikbaar gesteld om de negatieve gevolgen van covid-19 voor de culturele en creatieve sector te beperken. Op 27 mei 2020 heeft minister Van Engelshoven bekendgemaakt hoe deze middelen worden verdeeld. Het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie is verheugd dat elk van de zes rijkscultuurfondsen extra middelen voor makers ontvangt. Voor het Stimuleringsfonds betekent dit bijna € 2 miljoen extra voor makers in de creatieve industrie, naast extra middelen voor de instellingen die meerjarige subsidie via het Stimuleringsfonds ontvangen.

herverdeling € 1,1 miljoen Stimuleringsfonds Creatieve Industrie
Sinds de start van de covid-19-crisis is het aantal aanvragen dat het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie ontvangt binnen de deelregelingen voor vormgeving, architectuur en digitale cultuur sterk gestegen. Tegelijkertijd legt de crisis de op internationalisering gerichte activiteiten stil en kunnen enkele grote bijeenkomsten, workshops en festivals niet doorgaan. Hierdoor kan € 1.100.000 van het budget 2020 van het Stimuleringsfonds anders worden ingezet. Aan de resterende aanvraagrondes in 2020 binnen de deelregelingen Vormgeving, Architectuur en Digitale cultuur wordt in totaal ruim € 700.000 toegevoegd en een bedrag van ruim € 400.000 wordt gereserveerd voor het opstarten van de internationale regelingen zodra dat weer mogelijk is. Het Stimuleringsfonds verwacht hiermee, naast de bestaande coulancemaatregelen, een bijdrage te leveren aan het beperken van de negatieve consequenties van de covid-19-crisis voor makers in ons werkveld.

aanpassen werkwijze fonds
Sinds begin april 2020 is er een zeer forse toename van het aantal aanvragen binnen de deelregelingen en de open oproepen van het fonds. De kwaliteit blijft onverminderd hoog waardoor de adviescommissies zeer scherpe keuzes zullen moeten maken en waarschijnlijk elke aanvraagronde moeten gaan prioriteren. Om alle aanvragen op dezelfde wijze te kunnen blijven beoordelen, is het vanaf 23 april niet meer mogelijk om conceptversies van aanvragen ter advies voor te leggen aan de stafmedewerkers. Gerichte vragen over de procedure, begroting of een projectplan kunnen per mail worden gesteld aan het fonds. Kijk voor de juiste contactgegevens op de pagina van de betreffende regeling.

coulance: steunmaatregelen voor makers, instellingen en festivals
Met betrekking tot projecten die nu zijn ondersteund en te maken hebben met de gevolgen van het coronavirus stelt het fonds zich coulant op. Dat wil zeggen dat uitstel (tot en met 2021), aanpassen, verplaatsen of stopzetten van het project in principe wordt geaccepteerd. Dat geldt ook voor het vergoeden van reeds gemaakte en verplichte subsidiabele kosten indien het project niet meer kan worden uitgevoerd. Het Stimuleringsfonds zal inkomstenderving van zzp-ers in verband met nog te maken uren binnen een gesubsidieerd project dat niet meer doorgaat, niet vergoeden. Hiervoor verwijzen we naar de extra ondersteuning voor zelfstandig ondernemers van het rijk op deze pagina.

Hierbij geldt:
• Als je evenement of project definitief is afgelast of verzet, mail dan je contactpersoon bij het fonds.
• Als je een automatisch gegenereerd bericht van het Stimuleringsfonds ontvangt over eindverantwoording, maar je evenement of project is afgelast of verzet, mail dan je contactpersoon.
• Je hoeft geen contact op te nemen met het fonds als er twijfel is of je evenement of project doorgaat of niet. Pas bij definitief afgelasten of verzetten, mail je met je contactpersoon.

€ 300 miljoen extra voor cultuur
Het kabinet stelde op 15 april 300 miljoen euro extra beschikbaar voor de culturele sector. Met deze steun worden culturele instellingen die van vitaal belang zijn voor de sector, door de financieel zware eerste maanden van de coronacrisis heen geholpen. Door juist deze cruciale culturele organisaties nu te steunen, kunnen zij er na de crisis voor zorgen dat de opdrachtenstroom, ook richting zzp'ers, weer op gang komt. De minister wil zo snel mogelijk starten met de uitvoering van deze maatregelen. De extra middelen wordt onder andere ingezet voor het ophogen van de subsidies voor instellingen die nu meerjarig worden ondersteund door het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie.

focus op makers
De makers in de ontwerpsector zijn gebaat bij opdrachten en subsidies. In 2019 ondersteunde het Stimuleringsfonds in totaal 654 projecten van makers (veelal uitgevoerd door zzp-ers) voor zo'n € 10 miljoen, naast ondersteuning van 98 instellingen voor € 6,1 miljoen. Alle 11 subsidieregelingen worden daarom in 2020 gecontinueerd, evenals de meeste in het jaarplan 2020 opgenomen open oproepen. Alleen is het aanvragen voor projecten (van onderzoek tot en met residency) in het buitenland niet mogelijk zolang er een negatief advies voor internationale reizen van het ministerie van Buitenlandse Zaken is. Daarentegen wordt (nieuwe vormen van) internationale samenwerking (zonder de noodzaak van fysieke aanwezigheid) juist gestimuleerd binnen de verschillende deelregelingen en, waar mogelijk, binnen de open oproepen.

We zullen alles in het werk stellen om, met de beperkte mogelijkheden die we hebben, de impact van deze crisis voor de sector zo beperkt mogelijk te houden. Dat betekent dat we richting 2021 aanvullende initiatieven gaan ontplooien om de sector een boost te geven om van de covid-19-crisis te kunnen herstellen.

bereikbaarheid Stimuleringsfonds
Het fonds is gewoon operationeel en bereikbaar via mail en telefoon, ondanks dat de fondsmedewerkers de komende tijd zoveel mogelijk vanuit huis werken. We doen ons uiterste best alle werkzaamheden zoveel mogelijk normaal te laten verlopen.

• Het secretariaat is telefonisch bereikbaar en kan je in contact brengen met de juiste collega, maar in de regel is het handiger om direct met je contactpersoon te mailen.
• De sluitingsdata zijn ongewijzigd en te vinden bij de informatie over subsidie op de website.
• De commissievergaderingen gaan door zoals gepland, maar zullen grotendeels plaatsvinden in de vorm van een videoconferentie.
• Alle fysieke informatiebijeenkomsten, workshops en manifestaties van het Stimuleringsfonds zijn tot in ieder geval 1 september 2020 uitgesteld.
• De behandeltermijn van een aanvraag blijft ongewijzigd. 10 weken vanaf de sluitingsdatum van de deelregeling, ontvang je per mail een bericht met de uitslag. Houd er rekening mee dat je project niet eerder mag beginnen dan dat je de uitslag hebt ontvangen.

Lees ook de Veelgestelde vragen en antwoorden over de gevolgen voor de culturele en creatieve sector op de site van de Rijksoverheid.
secretariaatvanuithuisweb.jpg

Veelgestelde vragen over subsidie aanvragen en tips

27 mei 2020

Onder de huidige omstandigheden probeert het Stimuleringsfonds een stabiele factor te zijn voor het veld, de basisregelingen zo goed als mogelijk door te laten lopen en bereikbaar te zijn. Myrthe Kramer en Ilona Meijer, beiden werkzaam bij het secretariaat zijn de eerste aanspreekpunten van het fonds. Momenteel werken zij vanuit huis, net als de andere collega's. Dagelijks krijgen ze de meest uiteenlopende vragen over de aanvraagprocedure, het online aanvraagsysteem en natuurlijk de gevolgen van covid-19. Hieronder antwoorden op vragen die op dit moment veel worden gesteld, plus een aantal praktische tips voor je subsidieaanvraag.
1. Hoe gaat het fonds om met de gevolgen van de covid-19-pandemie?
We hebben een apart nieuwsbericht opgesteld, lees hier over ons coulancebeleid. Het fonds adviseert om in aanvragen blijk te geven van realiteitszin en in te spelen op de actualiteit, indien dat relevant is.

2. Tot hoe laat kan ik mijn aanvraag indienen op de sluitingsdatum?
Je kan het online aanvraagformulier indienen tot 23:59 uur op de dag van de sluitingsdatum. Nadrukkelijk advies is om je aanvraag eerder in te dienen in verband met de drukte op de server.

3. Wanneer krijg ik de uitslag van mijn aanvraag?
We hanteren een behandeltermijn van 10 weken, ingaande vanaf de sluitingsdatum van de deelregeling. Na deze 10 weken ontvang je per mail een bericht met de uitslag.

4. Is er een voorbeeldaanvraag die ik kan inzien?
Nee, maar raadpleeg voor het indienen van je aanvraag de Leidraad voorbereiding subsidieaanvraag (PDF). Deze leidraad biedt handvatten met betrekking tot de subsidieaanvraag en het opstellen van projectplan, begroting en communicatieplan.

5. Kan ik een aanvraag tegelijkertijd bij meerdere deelregelingen indienen?
Nee, het is niet mogelijk om voor één project bij meerdere deelregelingen aan te vragen.

6. Kan ik hetzelfde project opnieuw indienen nadat ik een negatief besluit heb ontvangen?
Als je project is afgewezen is het niet mogelijk om binnen zes maanden het plan nogmaals in te dienen. Je kan wel een herziene aanvraag indienen. In een herziene aanvraag ga je in op de feedback van de adviescommissie. Een herziene aanvraag moet voldoende nieuwe informatie bevatten om opnieuw over te kunnen adviseren. De stafmedewerkers beoordelen of het voorstel voldoende is aangepast om opnieuw te kunnen worden voorgelegd aan de commissie.

7. Wat is het maximale bedrag waarvoor ik kan aanvragen?
De hoogte van de bijdrage van het fonds is afhankelijk van verschillende factoren, waaronder redelijkheid van de vraag en de mate van cofinanciering. Er zijn geen maximale bijdragen. Per subsidieregeling en ronde is wel een maximaal beschikbaar budget vastgesteld, dit vind je op de website. Bij elke regeling staat een overzicht van ondersteunde projecten inclusief de toegekende bedragen. Dit geeft een goede indruk. Voor inzage in de verdeling van het totale jaarbudget, kan je terecht bij het jaarverslag.

8. Heb ik meer kans op subsidie bij de laatste ronde van het jaar of de eerste ronde van het jaar?
Het Stimuleringsfonds stelt per subsidieregeling en per ronde een beschikbaar budget vast, dit vind je op de website. Het maakt dus geen verschil of je aan het begin of einde van het jaar een aanvraag indient.

9. Als ik nog studeer, kan ik dan een aanvraag indienen?
Nee, studenten komen niet in aanmerking voor subsidie. Het fonds richt zich op professionals, werkzaam in de creatieve industrie. Voor het verkrijgen van een subsidie van het Stimuleringsfonds moet de aanvrager staan ingeschreven in het Handelsregister van de Kamer van Koophandel of een vergelijkbare buitenlandse organisatie.

10. Wat is een fte?
Fte betekent fulltime-equivalent, een rekeneenheid waarin de personeelssterkte of de omvang van een betrekking wordt uitgedrukt.

11. Hoeveel fte's moet ik invullen als ik freelancer ben, maar met meerdere mensen samenwerk aan het project?
Je vult alleen het aantal fte's in die werkzaam zijn binnen jouw organisatie, als freelancer vul je bij een voltijdse werkweek 1 fte in en bij parttime het deel van de week dat u werkt, bijvoorbeeld 0,2, 0,5 of 0,8 fte.

12. Is het subsidiekenmerk hetzelfde als het aanvraagnummer?
Ja, dat zijn dezelfde nummers.

13. Welk uurtarief kan ik gebruiken in mijn begroting? Is hier een standaardbedrag voor?
Het Stimuleringsfonds draagt maximaal € 65 excl. btw bij in het uurtarief van de aanvrager en gelijkwaardige samenwerkingspartner. Voor een richtlijn met betrekking tot uurtarieven, bekijk de website van de Fair Practice Code voor meer informatie.

14. Ik kan mijn banknummer niet aanpassen in mijn aanvraag. Waar kan ik deze aanpassen en invullen?
Als je in het aanvraagformulier bij Organisatie 1.2, bij de vraag 'zijn de bankgegevens juist', 'nee' aanklikt dan verschijnen er velden waarin je je bankgegevens kunt invullen.

15. Mijn bestanden zijn groter dan staat aangegeven, wat nu?
Tip: zet de resolutie van het beeldmateriaal lager of comprimeer je pdf's.
Het is niet de bedoeling dat je het fonds de documenten per e-mail of via wetransfer stuurt.

16. Wat te doen als je nog niet staat ingeschreven bij de Kamer van Koophandel maar wel alvast wilt aanvragen.
Je kan de aanvraag gewoon indienen en een leeg document uploaden op de plaats van het KvK-formulier. Je KvK-nummer hebben wij wel binnen een paar weken nodig. Zonder KvK-nummer kan een subsidie niet worden toegekend.

Tip 1: Maak op tijd een account aan in de online aanvraagomgeving. Het kan zijn dat je de bevestigingsmail pas na één werkdag ontvangt.

Tip 2: Raadpleeg voor je begint met een aanvraag de Leidraad voorbereiding subsidieaanvraag (PDF) voor houvast met betrekking tot het opstellen van een projectplan, begroting en communicatieplan.

Tip 3: Wacht niet tot het laatste moment met indienen. De server wordt rond 23.59 uur op de sluitingsdatum druk bezocht, en dat kan zorgen voor vertragingen waardoor je aanvraag niet op tijd is ingediend. Na 00:00 uur sluit de aanvraagronde. Nadrukkelijk advies is om je aanvraag eerder in te dienen, bij voorkeur tijdens kantooruren.

veelgestelde vragen
Heb je nog andere vragen? Bekijk het uitgebreide overzicht bij Veelgestelde vragen.

Staat uw vraag er niet tussen? Bel +31(0)10 436 16 00 of mail naar Myrthe Kramer of Ilona Meijer via info@stimuleringsfonds.nl.
invullingextraondersteuning.jpg

Invulling € 300 miljoen voor makers en instellingen culturele en creatieve sector OCW bekend

27 mei 2020

Het kabinet heeft op 15 april 2020 € 300 miljoen extra beschikbaar gesteld om de negatieve gevolgen van covid-19 voor de culturele en creatieve sector te beperken. Vandaag heeft minister Van Engelshoven bekendgemaakt hoe deze middelen worden verdeeld.
1. € 153 miljoen is bestemd voor instellingen die onderdeel zijn van de basisinfrastructuur 2017–2020 en o.a. de instellingen en festivals die meerjarige subsidie van de zes Rijkscultuurfondsen ontvangen.

2. € 50 miljoen is bestemd voor de 'Opengestelde Monumenten-Lening' bij het Nationaal Restauratiefonds.

3. € 48,5 miljoen wordt beschikbaar gesteld om gemeenten en provincies te ondersteunen die regionale musea, (pop)podia en filmtheaters extra ondersteunen.

4. € 30 miljoen gaat naar de Cultuur Opstart Lening. Deze is voor organisaties in de culturele en creatieve sector waarvan het verdienmodel vooral is gericht op eigen inkomsten en die geen gebruik kunnen maken van de andere maatregelen uit dit pakket. De lening is bedoeld voor het ontwikkelen van publieksgerichte producties, programma's, tentoonstellingen of projecten.

5. € 11,8 miljoen wordt geïnvesteerd in de rijkscultuurfondsen waarmee specifiek makers worden ondersteund. Daarnaast is € 5 miljoen bestemd om het 'Steunfonds Rechtensector', een initiatief van de Federatie Auteursrechtbelangen, te matchen.

bijna € 2 miljoen extra voor makers in de creatieve industrie
Het Stimuleringsfonds is verheugd dat elk van de zes rijkscultuurfondsen extra middelen voor makers ontvangt. Voor het Stimuleringsfonds betreft het een bedrag van bijna € 2 miljoen dat het mogelijk maakt om extra middelen toe te voegen aan de regelingen voor Vormgeving, Architectuur en Digitale Cultuur waarbinnen vooral makers worden ondersteund. Tevens zal een open oproep worden uitgezet die inzet op de verdere ontwikkeling van de professionele praktijk van makers in de creatieve industrie tijdens en na de covid-19-crisis.

extra middelen voor de instellingen die meerjarige subsidie ontvangen
De minister maakte ook bekend dat er € 40 miljoen is gereserveerd voor de instellingen die meerjarige subsidie van de zes rijkscultuurfondsen ontvangen. De aanvullende subsidie geeft gedeeltelijke ondersteuning van de gederfde eigen inkomsten. Deze aanvullende subsidie wordt o.a. berekend op basis van 45% van de eigen inkomsten per jaar. Het Stimuleringsfonds zal zo spoedig mogelijk de aanvullende regeling voor de nu meerjarig ondersteunde instellingen publiceren.

Voor de volledige bekendmaking lees hier de kamerbrief.
Lees hier het persbericht.
Bekijk de schematische weergave van de invulling € 300 miljoen hier.

eerder bekendgemaakt: € 1,1 miljoen herverdeeld voor makers
Aanvullend op het steunpakket van € 300 miljoen van het kabinet, hebben de zes cultuurfondsen eerder gezamenlijk ruim € 15 miljoen vrijgemaakt binnen hun bestaande budgetten. Het Stimuleringsfonds heeft naast de bestaande coulancemaatregelen, € 1,1 miljoen kunnen herverdelen voor projecten van makers.
11meerjarigeprogrammasstrpfotolennydepef.jpg

35 aanvragen ingediend voor 4-jarige instellingssubsidie 2021–2024

26 mei 2020

Het Stimuleringsfonds heeft 35 aanvragen in behandeling genomen binnen de Regeling Vierjarige Instellingssubsidie Creatieve Industrie 2021–2024. Het totaal beschikbare budget voor 4-jarige instellingssubsidies 2021–2024 is € 9.600.000. Er is in totaal voor € 47.897.080 aangevraagd. Aangezien het budget daarmee vijf keer is overvraagd zal de adviescommissie scherpe keuzes moeten maken.
De adviescommissieleden 4-jarige instellingssubsidie zijn:
Robert Winkel (voorzitter)
Evelyn Austin
Felix de Clerck
Clemens Driessen
Afaina de Jong
Eric Kluitenberg
Sue-an van der Zijpp

bekendmaking selectie
De vergaderingen van de adviescommissie vinden eind mei plaats. Op 4 juni – de dag dat ook de adviezen van de Raad voor Cultuur over de culturele basis infrastructuur bekend worden gemaakt – worden de instellingen geïnformeerd over het voorgenomen besluit van het bestuur van het Stimuleringsfonds. De beschikkingen volgen in de eerste week van juli.

instellingssubsidie
Het is voor het eerst dat het fonds werkt met een 4-jarige instellingssubsidieregeling. De regeling is gericht op toonaangevende instellingen die zich zowel nationaal als internationaal profileren en een dragende functie binnen de culturele infrastructuur van de creatieve industrie vervullen.
Een 4-jarige instellingssubsidie kan één keer in de vier jaar worden aangevraagd.

regeling 1- en 2-jarige activiteitenprogramma
In juni publiceert het fonds de Regeling 1- en 2-jarig activiteitenprogramma. De sluitingsdatum voor deze regeling staat gepland op 30 september 2020. In deze regeling kunnen aanvragen door organisaties en instellingen worden ingediend voor activiteitenprogramma's die spelen binnen de kalenderjaren 2021-2022. Het budget van de eerste ronde in deze regeling is € 3.000.000.
7295980025328328201414126931114249716498.jpg
Foto: 'The Scene is Here' door Dave Menkehorst

Foto bovenaan: 'MGNT', What If Collective door Lenny de Peffer.

patrona01.jpg

Interview SETUP | Leven met corona-apps

26 mei 2020

Het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie moedigt aanvragers aan in te spelen op de actualiteit. En dat is precies wat SETUP deed door in reactie op de corona-app die de overheid ontwikkelt een eigen onderzoek te starten naar een dergelijke app.
In reactie op het door het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport in korte tijd opgetuigde traject om een app te ontwikkelen die moet helpen bij het indammen van covid-19, schreef medialab en kennisplatform SETUP een call uit. 'We willen met de call komen tot speculatieve scenario's om de maatschappelijke gevolgen van de introductie van de app bespreekbaar te maken', vertelt Krista Hendriks van SETUP. Zeven in uiteenlopende disciplines werkzame makers werden geselecteerd: Gerjanne van Gink, Nicky Liebregts, Myrthe Krepel en Dorian Kingma (samen Collectief SMELT), Tom Schouw, Aina Seerden en Niels Sinke. Krista Hendriks: 'De makers zijn in drie teams aan de slag gegaan met de thema's macht, vertrouwen en controle, schijnveiligheid en -objectiviteit en sociale structuren en polarisatie. De centrale vraag daarbij was hoe je voelbaar kunt maken wat de introductie van een overheidsapp om het virus te beteugelen teweeg kan brengen. Via ontwerpend onderzoek kwamen de teams in een geconcentreerde werkperiode van drie weken ieder tot een prikkelend idee.' Analoog aan het traject van het ministerie werden deze ideeën op maandag 18 mei publiek gemaakt in een appathon. De conceptontwerpen werden bevraagd door een divers panel, bestaande uit trendwatcher digitale technologie Jarno Duursma, expert gezondheidsrecht en nieuwe technologie Renée Dekker, cultuursocioloog Siri Beerends, technofilosoof Rens van der Vorst en Esther Crabbendam van Bits of Freedom.
levenmetcoronaappscreditnastiacistakova.png
Campagnebeeld door Nastia Cistakova

speculatief ontwerp
De conceptontwerpen liepen sterk uiteen: van een gepersonaliseerd mondkapje waarop is af te lezen hoe de drager omgaat met de opgelegde maatregelen en wat veiligheid voor hem of haar betekent, tot een app die gebruikers stimuleert om samen te werken in het bewaken van de grenzen van ons gedrag, of een 'Covid pack' dat iedere Nederlander op basis van een onderverdeling in risicogroepen individuele bewegingsruimte geeft. Een oplossing pretenderen de ontwerpen niet te bieden. Wel laten ze zien dat je door andere uitgangspunten te kiezen op alternatieve online en offline scenario's uitkomt. Panellid Esther Crabbendam: 'Heel mooi aan deze conceptontwerpen is dat het uitgangspunt niet is hoe technologie kan worden ingezet voor een zo efficiënt mogelijke oplossing van het probleem, maar dat vertrouwen, inclusiviteit en autonomie heel duidelijk centraal staan. Je komt dan op hele andere dingen uit dan een Bluetooth tracking app, zo blijkt.'

Doordat de makers een aantal zaken heel letterlijk hebben genomen en soms kozen voor een op het oog zelfs naïeve insteek, roepen de ontwerpen vooral vragen op die missen in het debat over de overheidsapp. Hoe werkt het praktisch? Is het makkelijk te saboteren? Schaadt het niet meer dan dat het baat? Wie bepaalt de regels? En op basis van welke kennis? Waar de landelijke discussie in belangrijke mate blijft steken op wat technisch kan en juridisch mag, geven de ontwerpen van de drie teams ruimte aan belangrijke morele vragen. Juist dat is de waarde van speculatief ontwerp: het helpt abstracte zaken fysiek en concreet te maken en de discussie erover te entameren.

technologie-kritische discussie
Velen van ons ontbreekt het aan kennis om een goede inschatting te kunnen maken van de voors en tegens van inzet van technologie en belangrijker nog van de verschuiving van de verantwoordelijkheid naar technologie. Gevaarlijk, want dat technologie de oplossing is voor problemen als de covid-19-pandemie, is allesbehalve een uitgemaakte zaak. Panellid Renée Dekker: 'Technologie moet altijd wel een kans krijgen. Maar deze discussie is er meer een over goed en kwaad dan over het middel zelf.' Het voeren van een goede discussie die op verschillende manieren wordt ingestoken, is daarom extra belangrijk. Het Stimuleringsfonds erkent dat, en daarom ontvangen platforms als SETUP subsidie van het fonds. De komende tijd zal SETUP zich ervoor inspannen dat de discussie zo breed mogelijk wordt gevoerd. Via de website van het platform blijf je op de hoogte van de ontwikkelingen. Ben je benieuwd naar de pitches en de tijdens de appathon gevoerde discussie, bekijk die dan hier terug.

loader

het fonds

subsidies

actueel