stimuleringsfonds creatieve industrie
dummy
Longread Talent #1: Ik en mijn praktijk: Hoe ontwerptalenten zichzelf opnieuw (moeten) uitvinden
ddw21campagnebeeld.jpg

Longread Talent #1: Ik en mijn praktijk: Hoe ontwerptalenten zichzelf opnieuw (moeten) uitvinden

24 september 2021

De afgelopen zeven jaar heeft het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie ruim 250 jonge ontwerpers ondersteund met de Regeling Talentontwikkeling. In drie longreads wordt gezocht naar de gedeelde mentaliteit van deze ontwerpgeneratie, die is gevormd door de grote uitdagingen van onze tijd. Daarbij wordt onderzocht hoe ze omgaan met thema's als technologie, klimaat, privacy, inclusiviteit en gezondheid. In deze eerste longread: de diepgaande reflectie op het vakgebied en plek van de eigen praktijk daarin. 'De vastgeroeste uitgangspunten van mode, design en architectuur worden bevraagd en verrijkt met nieuwe instrumenten, technieken, materialen en podia.'
Het 'Dirty Design Manifest' van Marjanne van Helvert is een vlammend betoog tegen de vervuilende productie van veel designobjecten. En passant wordt afgerekend met het aanwakkeren van de consumptie door verleidelijke designproducten zonder eigenheid of intrinsieke waarde. Het manifest richt de pijlen niet alleen op fabrikanten en consumenten, maar ook op ontwerpers die te weinig aandacht hebben voor duurzaamheid, ongelijkheid of andere prangende maatschappelijke kwesties. Het is kortom een j'accuse tegen de schaduwkanten van design.
marjanne2.jpg
Marjanne van Helvert, The Responsible Object: A History of Design Ideology for the Future

Van Helvert is naast criticus ook textielontwerper en ontwikkelde 'Dirty Clothes', een unisekscollectie van gebruikte kleding. Om haar kritische visie verder te ontwikkelen, ontving ze in 2016 een talentontwikkelingsbeurs van het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie. Deze subsidie van vijfentwintigduizend euro wordt door het Stimuleringsfonds jaarlijks aan zo'n dertig jonge ontwerpers toegekend. Van Helvert gebruikte de ondersteuning voor het schrijven van 'The Responsible Object: A History of Design Ideology for the Future'. In deze bundel houdt zij diverse designfilosofieën grondig tegen het licht en test deze op houdbaarheid en toepasbaarheid, nu en in de nabije toekomst. Het zal niet verbazen dat het boek alleen al qua ontwerp overtuigend was, uitgevoerd in een strak grid en een krachtig zwart-wit-oranje kleurpalet. Met de inhoud profileert Van Helvert zich bovendien als een scherpzinnig denker en gewetensvol onderzoeker.

sabine2.jpg
Sabine Marcelis, materialenbibliotheek

oorlogswonden helen
De wijze waarop Van Helvert zich tot haar werk verhoudt, is kenmerkend voor een generatie ontwerpers die hun kritische blik niet langer alleen op de eigen beroepspraktijk richten, maar op het hele vakgebied. Deze trend komt duidelijk naar voren als we de verschillende lichtingen bekijken die door jaren heen een beurs ontvingen via de Regeling Talentontwikkeling. Met elkaar geven deze ontwerplichtingen daardoor een actueel beeld van de creatieve industrie.

Sinds de lancering van de Regeling Talentontwikkeling in 2014 hebben zo'n 250 jonge ontwerpers gebruikgemaakt van deze mogelijkheid om zich te professionaliseren. De eerste jaren richtten de deelnemers zich vooral op een diepgaande reflectie op de eigen praktijk. Met veel succes overigens. Productontwerper Sabine Marcelis (lichting 2016) bijvoorbeeld gebruikte het jaar om nieuwe samenwerkingen met 'manufacturing professionals' op te bouwen. Wat resulteerde in een bibliotheek met nieuwe, pure materialen inzetbaar voor diverse projecten. Het zou haar wereldfaam brengen. Modeontwerper Barbara Langedijk en sieradenontwerper Noon Passama (lichting 2015) experimenteerden in het gezamenlijk project 'Silver Fur' met een hightechtextiel met eigenschappen van bont. Het resulteerde in een innovatieve collectie waarin kleding en sieraden op een organische manier versmelten. Of architect Arna Mačkić (lichting 2014) die zich boog over de rol die architectuur kan spelen in het helen van oorlogswonden in haar geboorteland Bosnië. Mačkić was in 2019 de winnaar van de Jonge Maaskantprijs, de belangrijkste onderscheiding voor jonge architecten. Al deze talenten verbreedden hun persoonlijke fascinaties en versterkten hun ontwerpkwaliteiten om zo een uniek profiel te ontwikkelen. Dit is – de naam zegt het al – nog steeds de basis van de Regeling Talentontwikkeling.

Maar gaandeweg werden door de geselecteerde talenten niet alleen persoonlijke grenzen verlegd, meer en meer werden ook vanzelfsprekende grenzen van het vakgebied onderzocht. De jongste lichtingen laten ook zien dat onderzoek niet langer een manier is om tot een ontwerp te komen. Onderzoek ís het ontwerp geworden. Niet alleen in mode maar ook in productdesign, grafisch ontwerp, architectuur en gaming, interactive en ander digital design. Waarom zou een architect altijd een gebouw moeten ontwerpen? Of een stadswijk of landschap? Dat is het uitgangspunt van de utopische landschappen van Carlijn Kingma (lichting 2018). Haar architectuur bestaat alleen op papier en is gemaakt van niets anders dan gitzwarte inkt. De zeer gedetailleerde pentekeningen zijn vaak meer dan een meter hoog en breed en bestaan uit gebouwen die deels fantasie en deels historisch zijn. Met deze kaarten verbeeldt zij abstracte en complexe maatschappelijke begrippen waarmee de architectuur al eeuwenlang stoeit – de utopie, het kapitalisme of zelfs angst en hoop. Kingma voedt haar vakgebied met filosofische bespiegelingen en historisch besef. Door zich niet architect maar 'cartograaf van denkwerelden' te noemen, plaatst zij zichzelf buiten de architectuur. Ze is tegelijkertijd deelnemer én beschouwer van haar vak. Net als Marjanne van Helvert.

ahistoryoftheutopiantraditioncarlijnking.jpg
Carlijn Kingma, A Histoty of the Utopian Tradiotion

tech food als conversation piece
De textielontwerper die een boek maakt en de architect die niet wil bouwen – het is exemplarisch voor een generatie die het eigen vakgebied onderzoekt en opnieuw definieert. Wat zijn de opties voor een modeontwerper die zich wil onttrekken aan de dominante industrie? Wat betekent het om een productontwerper te zijn in een wereld die ten onder gaat aan overconsumptie? Hoe ga je om met kwesties als privacy of verslavende 'clickbait' bij het ontwerpen van een app, website of game? Dit fundamentele zelfonderzoek is weliswaar gebaseerd op persoonlijke dilemma's, soms zelfs frustraties, maar voedt de hele beroepsgroep.

Dat onderzoek kan hyperrealistisch én hypothetisch zijn. Als food designer creëert Chloé Rutzerveld (lichting 2016) projecten over het voedsel van de toekomst waarbij ze design, wetenschap, technologie, gastronomie en cultuur verbindt. 'Edible Growth' is een ontwerp voor kant-en-klare gerechtjes uit de 3D-printer. Deze zijn opgebouwd uit lagen met zaden, sporen en een eetbare voedingsbodem. Eenmaal geprint ontwikkelen ze zich door natuurlijke gist- en rijpprocessen in enkele dagen tot een volledig eetbaar minituintje. Het is geen nadrukkelijk concreet product dat Rutzerveld ontwikkelde, maar een 'paper concept' om maatschappelijke en technologische vraagstukken rond voedsel bespreekbaar te maken voor een breed publiek. Op basis van mediageniek beeld van nepgerechtjes en een intrigerende projecttekst wordt Rutzerveld inmiddels internationaal uitgenodigd voor lezingen en tentoonstellingen. Haar prototype is het product geworden.

Deze onderzoekende houding is de verbindende factor geworden tussen de jonge ontwerpers die een talentontwikkelingsbeurs ontvingen. Het doel kan een concreet resultaat zijn – bijvoorbeeld het aanleggen van een materialenbibliotheek of een modecollectie los van seizoenen en gender. Maar ook wordt het hele vakgebied onderzocht, onder meer met een manifest over 'dirty design'. Of door de rol van de ontwerper als producent te verkennen, zoals Jesse Howard (lichting 2015) doet met zijn alledaagse apparaten waarbij de gebruiker een actieve rol speelt in zowel het ontwerp- als maakproces. Howard buigt zich over innovatieve manieren om digitale fabricagetools als 3D-printen en computergestuurde lasercutters of freesmachines in te zetten in een opensourcekennisplatform. Zo ontwerpt hij eenvoudige huishoudelijke apparaten als een waterkoker en stofzuiger die de consument zelf kan maken van bouten, koperleidingen en andere standaardmaterialen uit de bouwmarkt. Specifieke onderdelen als de beschermkap kunnen worden vervaardigd met een 3D-printer. De benodigde technieken worden gedeeld op het kennisplatform. Is het apparaat defect, dan kan de producerende consument oftewel 'prosumer' deze zelf repareren. Deze doe-het-zelfproducten worden vervaardigd van lokale materialen en bieden een duurzaam en transparant alternatief voor massaproductie.

screenshot20200814at081758lr.png
Juliette Lizotte

performer, DJ, choreograaf en ontwerper
Tijdens de afgelopen zeven jaar Talentontwikkeling zijn de grenzen van de ontwerpdisciplines niet alleen afgetast maar vooral ook opgerekt met een nieuw idioom. Er is social design, food design, conceptual design en speculative design. Architecten fungeren als kwartiermaker en cartograaf. Mode ontregelt met antropologische installaties. Meer nog dan met een set vaardigheden onderscheidt ontwerptalent zich met een onderzoekende mentaliteit. Soms is de individuele beroepspraktijk zo ingericht dat de disciplines grafisch ontwerp, architectuur of mode niet eens meer het vanzelfsprekende middelpunt zijn.

Juliette Lizotte (lichting 2020) wil met video's en LARP ('live action role-playing', een rollenspel waarbij spelers een fantasierol aannemen) de discussie over klimaatverandering aanwakkeren. Onder de naam Jujulove is zij actief als dj, werkt ze samen met dansers en theatermakers en maakt ze met een modeontwerper uit gerecycled plastic kostuums voor de dansers in haar video's. In een zelfgekozen rol als heks draagt zij het ecofeminisme uit, waarin de vrouw een scheppende en helende kracht op de natuur vertegenwoordigt. Via een multisensorische ervaring van beeld, geluid en performance mikt ze met haar werk vooral op jongeren en andere doelgroepen buiten het culturele veld. Maar haar fantasiewereld staat feitelijk ook parallel aan de traditionele ontwerpwereld. Jujulove is geen ontwerper maar creëert met uiteenlopende disciplines als film en storytelling een grensverleggend totaalontwerp.

Niet langer staat de ontwerper centraal in zijn eigen ontwerppraktijk. Er wordt nadrukkelijk gezocht naar interdisciplinaire samenwerking en interactie. De Frans-Caraïbische programmeur/ontwerper Alvin Arthur (lichting 2020) is weliswaar getraind als ontwerper maar heeft zich ontplooid tot een veelzijdig performer, onderwijzer, onderzoeker en verbinder. Zijn instrumentarium is het eigen lichaam, dat hij gebruikt om te verbeelden hoe het schrijven van computerprogramma's in zijn werk gaat. 'Body.coding' noemt hij zijn mengvorm van choreografie, performance en design. Met een speciaal ontwikkeld lesprogramma vol groepsdans en beweging leert hij basisschoolkinderen dat hun leefomgeving digitaal is geprogrammeerd; van het ontwerpen en produceren van hun smartphone tot schoolgebouw en hun eigen woonplaats. Maar vooral ook dat programmeren en ontwerpen niet per se iets statisch is wat je doet achter een bureau. Ontwerpen is nadenken, bewegen, combineren en samenwerken.

En dan vooral dat laatste, samenwerken. Soms wordt vanuit twee verschillende disciplines samengewerkt; sieradenontwerper Noon Passama en modeontwerper Baraba Langendijk bijvoorbeeld. Maar steeds vaker ook bundelen ontwerpers hun kennis en vaardigheden in een hecht collectief. Knetterijs (lichting 2019) is een achttal grafisch ontwerpers die zich als één studio manifesteren. Ieder heeft zijn eigen expertise en functie; van analoge druktechnieken, zoals risoprint en zeefdrukken, tot digitale illustratietechnieken of de exploitatie van de Knetterijs-webshop. Het ontwikkelingsjaar werd benut met het gezamenlijk maken van drie 'magazines' waarin nieuwe technieken als grafische audiotracks en een interactief e-zine werden verkend. Het individuele ego heeft plaatsgemaakt voor een 'we go'.

saidkinosmuralpaintedforhideouturumahote.jpg
Saïd Kinos, HIDEOUT, Uruma hotel in Okinawa, Japan. Foto Masafumi Kashi

storytelling en street art
Deze transformatie van de ontwerpdisciplines zit inmiddels in de haarvaten van de Regeling Talentontwikkeling. Sinds 2019 wordt met de 'scout nights' creatief talent dat niet is opgeleid aan de gangbare opleidingen – zoals de Design Academy Eindhoven of de TU Delft – een kans geboden om eigen werk te pitchen voor een selectiecommissie. Het zijn professionals in artdirection, storytelling of stadmaken die hiermee de kans krijgen om hun praktijk te verdiepen. Streetartist Saïd Kinos (lichting 2020) had al succes met zijn kleurrijke, grafische muurschilderingen waarin hij gebruikmaakt van ontwerptechnieken als collage en typografie. Dankzij een talentontwikkelingsbeurs kan hij het hokje streetart nu overstijgen en zijn praktijk uitbouwen tot die van een autonoom kunstenaar die niet meer alleen de stad als canvas heeft. Hij heeft zich bekwaamd in digitale technieken als augmented reality, animatie en 'projection mapping' (de projectie van bewegend beeld op gebouwen).

opnieuw uitvinden
Zo valt het stimuleren van de individuele of collectieve praktijk samen met de ontwikkeling van het gehele vakgebied. Vaste uitgangspunten van traditionele ontwerpdisciplines als mode, design en architectuur worden verkend en verrijkt met nieuwe instrumenten, technieken, materialen en podia. Zodat inmiddels alles door elkaar loopt; straat, museum en website, cartografie en spuitbus, hekserij en 3D-printers. Deze ontwerptalenten reageren niet alleen op maatschappelijke ontwikkelingen – zij drukken er ook hun stempel op, en vormen daarmee de maatschappij van morgen. Wat meteen ook het ultieme bewijs is van de noodzaak van talentontwikkeling.

Tekst: Jeroen Junte

De lichting 2021 van de Regeling Talentontwikkeling wordt tijdens Dutch Design Week gepresenteerd in het Klokgebouw onder de naam Stimuleringsfonds Creatieve Industrie presents talent.

Beeld bovenaan: Sophia Bulgakova, 'Inevitably Blue' (links) en Inez Naomi Correa Alves, 'Versatile Forever', Foto: Imke Panhuizen (rechts) beiden lichting 2021

meer nieuws

onlinespreekuurdecember.png

16 dec: Online spreekuur

26 november 2021

Zoek jij financiering voor je project of praktijk? Het Stimuleringsfonds organiseert op donderdag 16 december een online voorlichtingsbijeenkomst over bijdragemogelijkheden voor makers en ontwerpers op het gebied van vormgeving, architectuur en digitale cultuur.
Heb je plannen voor een onderzoek, een (online) tentoonstelling of een samenwerking die je praktijk versterkt? Stafmedewerkers Annique Deneer (vormgeving) en Dewi Kruijk (digitale cultuur) geven toelichting op de openstaande subsidie regelingen van het Stimuleringsfonds en beantwoorden gestelde vragen. Meld je aan, laat je vraag achter via het aanmeldformulier en neem in december deel aan het online vraaggesprek.

Datum: 16 december 2021
Tijd: 14.00 uur - 15.00 uur
Aanmelden: via deze link

meer weten?
Vind hier tips en veelgestelde vragen
Vind hier meer informatie over de sluitingsdata in 2022
studiomaartenkolkguuskusters.jpg

Open Oproep Bouwen aan talent 2021 – 27 startende makers en ontwerpers geselecteerd

25 november 2021

Uit de 150 inzendingen die het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie ontving in reactie op de eerste Open Oproep Bouwen aan talent 2021 zijn 27 startende makers en ontwerpers geselecteerd. Zij zullen met gevestigde ontwerpbureaus, die al eerder werden geselecteerd, gaan samenwerken aan actuele vraagstukken en ontwerpopgaven.
Met de Open Oproep Bouwen aan talent wil het Stimuleringsfonds de aansluiting van startende makers en ontwerpers met het werkveld versterken en het werkveld ondersteunen door extra ruimte te creëren voor verdiepend onderzoek en experiment. Het fonds streeft ernaar op deze manier bij te dragen aan het versterken van kennis, ervaring, het netwerk en ondernemerschap van starters.

De aanvragen zijn, onder voorzitterschap van Tanja Koning (zelfstandig curator en programmeur), voorgelegd aan Jeroen van Erp (oprichter Fabrique, praktijkhoogleraar Concept Design TU Delft), Esther Muñoz Grootveld (hoofdprogrammering State of Fashion, mede-initiator Taskforce Fashion), Ella Buzo (programmaontwikkelaar digitale cultuur Tetem), Joost Emmerik (stedenbouwkundige, landschapsarchitect) en Iris Ruisch (managing director M-ODE). Zij beoordeelden de aanvragen op:
Benadering van de ontwerpopgave;
Kwaliteit van het werk van de ontwerper; en
Professionalisering en aansluiting van de ontwerpopgave bij de eigen ontwikkelpotentie.

selectie
De volgende 27 samenwerkingen zijn geselecteerd:

Architectuur
• Summum start een samenwerking met Jeongh Ghim. Samen zullen zij een prototypische vorm van Nederlandse woningbouw ontwikkelen op basis van robotisch gespoten aarde.
• VRP Architecten en Roos Kobben richten zich samen op de vraag wat er moet veranderen om inclusieve duurzame woningbouw buiten de stad te realiseren zonder het platteland te veranderen in nog meer stad.
• Play the City gaat samen met Rik Maarsen (StudioRik) werken aan het project 'Network of Games'. De kernvraag van dit onderzoek is hoe ontwerpers met behulp van city games op een relevante manier kunnen reageren op ruimtelijke opgaves die steeds complexer worden.
• Cityförster start een samenwerking met Adriaan Gjalt de Groot (ADEG Studio) om de tegenstelling tussen industriële bouwproductie en binnenstedelijk maatwerk te overbruggen. Het onderzoek is gericht op de vraag hoe standaardisatie kan worden gecombineerd met modulariteit en 'mass-customization'.
• XML Architecture en Saskia Lambers (SLMBRS) starten een onderzoek naar de architectuur van de nacht(club). Amsterdam wordt genomen als casus.
• Maatschap Observatorium en Lotte Oppenhuis buigen zich over de herinrichting van een restant veenweidegebied aan de rivier de Rotte als monument voor schilder Henk Chabot. De polderstructuur en de lage ligging van -6 NAP zijn daarin leidend.
• Mauroparravicini Architects en Aina Roca starten een ontwerpend onderzoek naar nieuwe manieren van co-housing-structuren die kunnen worden geplaatst in bestaande stedelijke omgevingen.
• Beyond Space gaat samen met Stijn Speksnijder (Studio Stijn Speksnijder) werken aan een vernieuwend ontwerp voor een verrijdbaar vakantiehuis alias stacaravan, gekoppeld aan de vraag hoe een mobiel, autarkisch woonobject eruit kan zien.
xmlarchitecture.jpg
XML Architecture en Saskia Lambers (SLMBRS) starten een onderzoek naar de architectuur van de nacht(club). Amsterdam wordt genomen als casus.

Vormgeving
• In het project 'Gewenste intimiteiten' gaan Circus Andersom en Denise Bernts samenwerken aan de ontwikkeling van beeldende werken en alternatieve dialoogvormen waarbij kennis en belichaming van nieuwsgierigheid over en waardering voor het eigen en andermans lijf centraal staan.
• Mooves en Iris van Hassel Animatie en Illustratie starten een samenwerking rond het project 'Oranova Spiegelmaker', een experiment om met een dagboekachtige vertelling een graphic novel te maken voor Instagram.
• Our Polite Society gaat samen met Radek Gorniak een lettertypefamilie ontwikkelen waarbij gebruik wordt gemaakt van de technologie van variabele fonts.
• Siba Sahabi gaat in samenwerking met Merijn Sabee een (licht)kunstwerk ontwikkelen voor de centrale wachtruimte in het gezondheidscentrum CareXL in Rotterdam. Het kunstwerk moet wachtende bezoekers en patiënten afleiding, inspiratie en eventueel een gespreksonderwerp bieden.
• MAISON the FAUX en Han Li werken samen aan een vooronderzoek voor een performance met als onderwerp 'The horn of plenty'. Thema's als overvloed, kapitalisme en de grenzen van het onbegrensde zullen hierin worden onderzocht.
• Hozan Zangana gaat samen met Sam Changavi de verhalen onderzoeken van overlevenden van de genocide die IS-strijders in 2014 in Irak pleegden op Jezidi's. In welke omstandigheden hebben zij hun collectieve trauma ervaren? Doel is de resultaten te verwerken tot sculpturen die de overlevenden een stem geven en ervoor zorgen dat de gebeurtenis niet wordt vergeten.
• Kode21 en Stan Joosten (Stan Joosten Productions) gaan samen de door Kode21 ontwikkelde 'Business of Climate Solutions' verbeteren en verfijnen. Deze tool helpt bedrijven klimaatoplossingen om aantrekkelijke, kansrijke producten en diensten te ontwikkelen, die ook nog eens klimaatpositief zijn, en vaak nog veel meer voordelen op het gebied van gezondheid, afvalvermindering en natuurbehoud met zich meebrengen
• Het Huis van Betekenis en Maria Fraaije gaan met een journalistieke visuele reportage het leven van Utrechtse daklozen in beeld brengen zodat de samenleving meer oog en begrip kan krijgen voor deze kwetsbare groep mensen.
• In 'Handwerk Database' onderzoeken Studio Maarten Kolk & Guus Kusters samen met Lena Winterink alternatieve garens en materialen ontleend aan de overdaad aan bestaand en verwerkt materiaal in de wereld. Wat zijn de mogelijkheden in verwerking in textiel via traditionele (handwerk)technieken? Het doel van het onderzoek is het ontwikkelen van een database van kleur, materiaal en mogelijkheden die in vervolgprojecten kunnen worden toegepast.
• Studio Harris Blondman en Dongseok Min gaan tegen de achtergrond van covid-19 experimenteren met het potentieel van technologieën voor real-time, online, 'collaborative' creatie.

mooves.jpg
Mooves en Iris van Hassel Animatie en Illustratie starten een samenwerking rond het project 'Oranova Spiegelmaker'

Digitale cultuur
• Om de praktijk en het netwerk van creative coding toegankelijker te maken voor mensen met verschillende achtergronden, interesses en vaardigheidniveaus gaat Stichting Creative Coding Utrecht met Avital Barkai (Avital Barkai Graphic Design) het gefragmenteerde veld creative coding in Nederland in kaart brengen.
• Redrum Bureau B.V. gaat in samenwerking met Sandipan Nath onderzoeken of bewegingen van mensen realtime kunnen interacteren met muziek. Het onderzoek moet leiden tot een film voor een museale experience.
• Studio Gerjanne van Gink gaat in samenwerking met Soyun Park (RGBdog) onderzoek doen wat de mogelijkheden zijn van een app voor ADS-spiegels om de zelfredzaamheid van mensen met beginnende dementie te ondersteunen en te verlengen.

Interdisciplinair
• Fillip Studios start samen met Anne Pieterse een experiment naar hybride vormen van het maken van een expositie die de kwaliteiten van de digitale wereld met die van de fysieke wereld verenigt.
• Officina Corpuscoli en Tessa Petrusa gaan samen onderzoek doen naar de potentie van levende materialen (mycelium-gebaseerde composieten) voor op maat gemaakte biogefabriceerde structuren een artefacten door het toepassen van digitale algoritmen, robotica en additieve productie.
• Afdeling Buitengewone Zaken heeft het initiatief genomen voor De Werkplaats, een tijdelijke onderzoeksplek waar talentvolle social design researchers onderzoek doen naar de representatie van het social design vakgebied in de journalistiek. In samenwerking met Sander van der Zwan (Daydreamer) worden de eerste onderzoeken gedaan.
• Real Comics en Ane de la Brena gaan werken aan visueel materiaal en een toolkit om zorg- en hulpverleningprofessionals te ondersteunen bij het voeren van gesprekken met slachtoffers van seksueel geweld.
• Lucas Maassen en Dorian Kingma (Collectief SMELT) gaan samenwerken in het project 'Residency of the People' dat erop is gericht juist mensen die geen creatieve professionals zijn via de artist-in-residence-formule de ruimte en ondersteuning te geven om een droom te realiseren of aan hun eigen ontwikkeling te werken
• LABELEDBY. werkt samen met Sara Alvarez Vinagre (Sara made) in een onderzoek naar de esthetische kwaliteiten van 3D print boiler en de toepasbaarheid hiervan in wearables.

vervolg
In een tweede Open Oproep Bouwen aan talent 2021 worden in het najaar opnieuw startende makers en ontwerpers gekoppeld aan gevestigde ontwerpbureaus om samen te werken aan actuele vraagstukken en ontwerpopgaven. Alle samenwerkingen worden ondersteund met € 12.500 (€ 6.250 voor het ontwerpbureau en € 6.250 voor de startende maker/ontwerper).

Het budget voor het programma Bouwen aan Talent 2021 komt uit de extra middelen die het ministerie van OCW beschikbaar stelde om makers in de ontwerpsector te ondersteunen die hard zijn getroffen door de uitbraak van covid-19. Er zullen dit jaar ongeveer 70 samenwerkingstrajecten worden gerealiseerd. Het budget biedt bovendien ruimte om alle partijen die in 2021 binnen Bouwen aan Talent worden ondersteund een aanvullende subsidie in het vooruitzicht te stellen. Samenwerkingstrajecten kunnen hiermee worden verlengd en extra kosten gedekt.

deadlines2022.png

Sluitingsdata 2022

17 november 2021

De sluitingsdata van de regelingen in 2022 zijn bekend. Per regeling verschilt het aantal rondes per jaar waarin de commissies bijeenkomen. De Regelingen Vormgeving, Architectuur en Digitale cultuur hebben in 2022 ieder vier rondes. De Regeling Internationalisering heeft drie rondes, de Regeling Festivals en publieksprogramma's heeft twee rondes en de Regeling Talentontwikkeling en de Regeling 1- en 2-jarig Activiteitenprogramma's hebben maar één ronde. Bekijk de sluitingsdata en noteer ze alvast in uw agenda!
De sluitingsdata in 2021 per regeling:

Regeling Vormgeving:
12 januari 2022
6 april 2022
16 augustus 2022
11 oktober 2022

Regeling Architectuur:
26 januari 2022
20 april 2022
18 augustus 2022
13 oktober 2022

Regeling Digitale cultuur:
19 januari 2022
13 april 2022
17 augustus 2022
12 oktober 2022

Regeling Experiment
doorlopende regeling met twee tijdvakken (data volgen snel)

Regeling Talentontwikkeling:
9 februari 2022

Regeling Internationalisering
3 februari 2022
3 mei 2022
22 september 2022

Regeling Immerse\Interact
8 februari 2022
30 augustus 2022

Regeling Festivals en publieksprogramma's
16 maart 2022
12 oktober 2022

Regeling 1- en 2-jarig Activiteitenprogramma's
28 september 2022

open oproepen
Naast de regelingen worden er in 2022 ook diverse open oproepen uitgeschreven. Houd voor meer informatie onze nieuwsbrief en social media in de gaten.

online aanvraagomgeving
U vraagt uw subsidie aan via de online aanvraagomgeving.
Tip: Vraag tijdig uw inloggegevens aan en raak vertrouwd met het online aanvraagformulier.
werkbijeenkomstanderswerkenaanwonen.jpg

16 dec: online werkbijeenkomst Anders werken aan wonen

16 november 2021

Op donderdag 16 december organiseert het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie een online werkbijeenkomst in het kader van de nieuwe Open Oproep Anders werken aan wonen. Het is de tweede oproep binnen het Actieprogramma Ruimtelijk Ontwerp en richt zich op voorstellen voor ontwerpend onderzoek die op een duurzame en inclusieve manier bijdragen aan de woonopgave van Nederland. In verschillende interactieve werksessies gaan we in gesprek over de kansen en uitdagingen rondom woonopgave in Nederland.
De Nederlandse woningmarkt zit op slot. Het woningaanbod is te eenzijdig, de huizenprijzen rijzen de pan uit en de doorstroming is gestokt. Het vinden van een geschikte én betaalbare koop- of huurwoning is voor steeds meer groepen in de samenleving onmogelijk geworden. De oplossing wordt nu vooral gezocht in het zo snel en veel mogelijk bijbouwen. Dat is, zo wordt steeds duidelijker, niet de enige en meest wenselijke manier om de woonopgave aan te pakken. Zeker als je beseft dat diversiteit binnen het woningaanbod in het licht van de veranderende woonbehoeften, hoog op de agenda moet staan. Maar ook omdat het benaderen van de woonopgave in samenhang moet worden gezien met het aanpakken van de klimaatopgave en de opgave om de sociale inclusie in steden en dorpen te bevorderen.

Hoe kunnen de uitdagingen op het gebied van wonen duurzaam, inclusief én vanuit de huidige en toekomstige woonbehoeften worden aangepakt?

Wilt u:
• meer informatie over de Open Oproep Anders werken aan wonen;
• ontdekken wat ontwerpkracht voor uw vraagstuk kan betekenen;
• kennismaken met potentiële samenwerkingspartners en ontwerpers voor deelname aan de open oproep?

datum: donderdag 16 december
tijd: 15.30 – 17.00 uur
locatie: online

Meld u aan via deze link >

Tijdens interactieve thematische sessies gaan we aan de hand van inspirerende voorbeeldprojecten in gesprek met ontwerpers, samenwerkingspartners en publiek over de aanpak van de woonopgave. De volgende drie thema's staan daarbij centraal:

Thema 1. andere woningen
Hoe kunnen we werken aan de fysieke verbetering en verduurzaming van de bestaande woningvoorraad en tegelijkertijd aan een divers en adaptief woonaanbod? Welke andere, duurzame en inclusieve, woonconcepten kunnen worden ontwikkeld die aansluiten op de woonbehoeften van nu en in de toekomst, en daarmee de doorstroom in de woningmarkt stimuleren?

Spreker ronde 1: Barzilay+Ferwerda (Experimentele Woningbouw '68-'80 Revisited)
Het programma 'Experimentele Woningbouw '68-'80' had tot doel vernieuwende woningen, woonvormen en woonomgevingen met een meer menselijke maat te ontwikkelen.. De projecten uit die experimentele periode staan nu voor een grote verduurzamingsopgave. Barzilay+Ferweda hebben onder de noemer 'Experimentele Woningbouw 68-80 Revisited' onderzoek gedaan naar de 64 projecten die door de overheid in de jaren '60 en '70 werden gesteund om vernieuwingen in de woningbouw te realiseren. Welke inzichten kunnen we meenemen naar de huidige woonopgave?

Spreker ronde 2: Tim Peeters (Adaptieve Structuur)
Hoe kan flexibiliteit gecreëerd kan worden binnen een vast raamwerk? Het 'Parkpaleis' en de 'Samenvilla' zijn twee voorbeelden van ontwerpen die flexibel gebruik van gebouwen mogelijk maken. Ik Kerkrade kunnen, in plaats van sloop van flats -door krimp in het gebied- woningen in deze flats radicaal samengevoegd worden tot grotere appartementen. De SamenVilla is een concept voor flexibele woningbouw o.b.v. een slimme kern en de mogelijkheid om ruimtes toe te voegen of te verwijderen. Het gebouw is bij uitstek geschikt voor bewoners met een tijdelijke woonvraag die het niet erg vinden om gemeenschappelijke ruimten met anderen te delen.

Thema 2. andere wijken
Fysieke verbetering en verduurzaming op wijkniveau en verdichting van bestaande buurten en wijken kan niet alleen oplossingen bieden voor het woningtekort, maar ook bijdragen aan de verbetering van de leefbaarheid van de wijken. Welke integrale oplossingsrichtingen kunnen worden geformuleerd om bij te dragen aan de ontwikkeling van inclusieve, adaptieve en duurzame wijken, als het gaat om die enorme operatie op wijkniveau?

Spreker ronde 1: PosadMaxwan (De Integrale Wijkaanpak)
Onze leefomgeving zal grote veranderingen ondergaan als gevolg van transities op het gebied van energie, klimaatadaptatie, mobiliteit, verstedelijking, natuurinclusiviteit en sociaaleconomische verhoudingen. De Integrale Wijkaanpak geeft inzicht in de ruimtelijke claims van verschillende transities en waar koppelingen te maken zijn, ook procesmatig. De aanpak maakt maatwerk mogelijk, omdat wijken en opgaven ter plekke verschillen. Door het complexe samenspel van ruimte, tijd en proces rondom transities te ontrafelen, kunnen gemeentes met de Wijkaanpak ambitie vertalen in concrete actie.

Spreker ronde 2: Marjolein van Eig (Flexwonen)
In ruim opgezette jaren '60 en '70 wijken is nog veel plek voor het bijbouwen van woningen: op parkeerplaatsen en tegen blinde gevels bijvoorbeeld. Architect Marjolein van Eig onderzocht in Putten kansen om hier kleinere, flexibele woningen toe te voegen voor zowel jongeren als ouderen. Zo wordt voorzien in een woonbehoefte, kan de verhuisketen op gang gebracht worden, gaat het verrommeling tegen en zorgt het voor meer levendigheid in de wijk.

Thema 3. andere systemen
De ontsporing van de woningmarkt in Nederland wordt in verregaande mate veroorzaakt door het primaat van de economische logica. Hoe kan dat onderliggende systeem beter worden afgestemd op de diversiteit van de verander(en)de woonbehoeften van de Nederlandse samenleving en op de noodzaak tegelijkertijd de klimaatopgave en de sociale opgaven tegemoet te treden? Welke nieuwe financiële en organisatorische modellen hebben we daarvoor nodig?

Spreker ronde 1: Arie Lengkeek (Operatie Wooncoöperatie)
Betaalbaar wonen is in Nederland nagenoeg onmogelijk geworden. De ongelijkheid neemt op allerlei vlak toe; tussen generaties, tussen wie vermogend is en wie niet, tussen de reële dagelijkse economie en de huizenbubbel. De oplossingen voor het gebrek aan betaalbare woningen die markt en politiek voorstellen, pakken de symptomen aan, maar laten de achterliggende mechanismen ongemoeid. Arie Lengkeek stelt de 'wooncoöperatie' als een inspirerende factor tot structurele verandering, een alternatief tussen koop en huur. In de wooncoöperatie wordt wonen de uitdrukking van een collectief proces.

Spreker ronde 2: Manon van Hoeckel (Het Bouwdepot)
In het Bouwdepot ontvangen thuisloze jongeren een jaar lang een vast maandelijks inkomen, om zelf te bouwen aan hun toekomst. Dit geeft de jongeren financiële rust en ruimte om aan persoonlijke doelen te werken, zoals het aflossen van schulden, werken aan herstel en het creëren van een stabiele woonsituatie. Jongeren komen hierdoor zelf weer aan het stuur en krijgen zo de regie over hun leven weer terug. Er vinden pilots plaats in o.a. Eindhoven, Amersfoort en Groningen.

In het aanmeldformulier kunt u aangeven naar welk thema uw voorkeur uitgaat. De werkbijeenkomst is eveneens een geschikte gelegenheid om als gemeente, gebiedsontwikkelaar, woningcorporatie, woningcoöperatie of soortgelijke organisatie in contact te komen met ontwerpers voor een mogelijke samenwerking.

Meld u aan via deze link >

special de nieuwe ruimte
Op de hoogte blijven van nieuwe open oproepen, verdiepende lezingen, masterclasses en werkbijeenkomsten binnen het Actieprogramma Ruimtelijk Ontwerp? Schrijf u dan hier in voor onze nieuwsbrief 'De Nieuwe Ruimte'.

Heeft u een ontwerpend onderzoeksvoorstel gericht op de woonopgave van Nederland?
Dien tot 28 maart 2022 een voorstel in à € 30.000. Lees hier meer over de open oproep, criteria en hoe hiervoor in te dienen.
animatievacature2021website03.gif

Vacature adviescommissieleden

11 november 2021

Het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie zoekt nieuwe adviseurs voor verschillende adviescommissies. Wil jij meepraten over de verdeling van subsidies aan makers en instellingen op het gebied van vormgeving, architectuur en digitale cultuur? Heb jij kennis van het ontwerpveld en kun je je mening goed onderbouwen? Reageer dan uiterlijk 13 december 2021 op één van de openstaande vacatures.
wat is je rol als adviseur?
We werken als fonds met onafhankelijke adviescommissies. Als adviseur beoordeel je aan de hand van vooraf gestelde criteria subsidieaanvragen die worden ingediend bij één van de subsidieregelingen van het fonds. Dit doe je samen met andere adviseurs.

Een adviescommissie wordt met zorg samengesteld. Als adviseur verwachten we dat je op de hoogte bent van de actuele ontwikkelingen in de creatieve industrie of minstens over één van de deelgebieden daarbinnen. We nemen je ook mee in ons beleid en onze doelstellingen. Zo kan jij als adviseur het beste je werk doen.

Er zijn meer dan 100 adviseurs betrokken bij het fonds. Je kunt als adviseur maximaal voor vier jaar worden aangesteld. Daardoor komen er elk jaar nieuwe plekken beschikbaar binnen de commissies. Wil je weten welke plekken dit zijn? Klik dan op een van de onderstaande commissies:

Commissie Vormgeving
Commissie Architectuur
Commissie Digitale cultuur
Commissie Talentontwikkeling
Commissie Activiteitenprogramma's
Commissie Internationalisering
Bezwaarschriftencommissie

diversiteit als kracht
We vinden het belangrijk dat er ruimte is voor verschillende perspectieven en diversiteit. Een commissie moet in zijn meerstemmigheid een goede afspiegeling zijn van het veld. Aanvragers moeten zich in al hun diversiteit in een commissie kunnen herkennen. Daarom zijn naast vakinhoudelijke kennis ook andere competenties belangrijk voor het functioneren van een commissie. Denk bijvoorbeeld aan (levens)ervaring met betrekking tot andere culturen, onderwijs, ondernemerschap, internationale samenwerking of andere belangrijke ontwikkelingen buiten het bekende werkveld. Kan jij vanuit je eigen diverse achtergrond, met jouw kennis en ervaring een bijdrage leveren aan een brede beoordeling? Dan zien we je reactie graag tegemoet.

Voormalig commissie lid Yassine Salihine: 'Het meest interessant vond ik dat je inzicht krijgt in wat er allemaal gebeurt op het gebied van ontwerp in Nederland. Het is als het ware de thermometer van het veld. Je leert ook naar het gehele veld te kijken door de ogen van andere disciplines tijdens de vergaderingen. Dat zorgt ervoor dat je beter begrijpt wat er al is en wat er nog zou kunnen komen'.

wat is de vergoeding en tijdsbesteding?
Hoewel je als adviseur een vergoeding ontvangt voor de tijdsinvestering is een aanstelling als adviseur bij het Stimuleringsfonds geen baan. Je doet het erbij. Hoeveel tijd het je kost is per commissie weer verschillend.
In de basisregelingen voor projectsubsidies (Architectuur, Vormgeving en Digitale cultuur) worden elke ronde tussen de 40 en 70 aanvragen behandeld. Dat betekent dat je minimaal een aantal avonden of een weekend nodig hebt om de aanvragen te kunnen lezen. Voor de commissievergaderingen moet je rekenen op twee volle dagen. Vaak wordt er ook voor gekozen om de dossiers te verdelen over verschillende adviseurs. In dat geval lees je de helft en ben je slechts één van de vergaderdagen aanwezig. De genoemde basisregelingen kennen vier rondes per jaar, waarbij je er waarschijnlijk twee of drie meedraait. De regeling voor talentontwikkeling kent een eigen dynamiek met één hele grote ronde waarbij portfolio's worden beoordeeld, en een tweede ronde waarin de ontwikkelplannen van de aanvragers worden besproken.

Een adviseur ontvangt een vaste vergoeding (tarieven bij talentontwikkeling, activiteitenprogramma's en bezwaarschriftencommissie wijken af) bestaande uit:
Vacatiegeld: € 55,00 per uur voor de commissievergaderingen.
Leesgeld: € 16,50 per aanvraag
Reiskosten: op basis van NS 2e klas (buiten Rotterdam en inclusief Intercity Direct-toeslag).
loader

het fonds

subsidies

actueel

animatievacature2021website03.gif
Het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie zoekt nieuwe adviseurs voor verschillende adviescommissies. Wil jij meepraten over de verdeling van subsidies aan makers en instellingen op het gebied van vor... meer >
secretariaatvanuithuisweb.jpg
Onder de huidige omstandigheden probeert het Stimuleringsfonds een stabiele factor te zijn voor het veld, de basisregelingen zo goed als mogelijk door te laten lopen en bereikbaar te zijn. Myrthe Kram... meer >
loader
loader
loader