stimuleringsfonds creatieve industrie
dummy
Verslag Get involved: Experimenteren in creatieve labs
20161025DDWStimuleringsFondsMK012web.jpg

Verslag Get involved: Experimenteren in creatieve labs

9 november 2016

Je hebt innovatielabs, makerspaces, werkplaatsen, stadslabs. Vrijplaatsen waar geëxperimenteerd wordt zonder directe productiedwang duiken over al op: in de stadsontwikkeling, het onderwijs, de (ouderen)zorg, de technologie. Het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie organiseerde op 25 oktober tijdens de Dutch Design Week in Eindhoven een debat tussen de creatieve labs. Om zo’n experiment aan te gaan is lef nodig, maar het levert ook veel op, bleek uit de discussie. ‘Succes laat zich beloven, niet plannen’
Verslag door Marijke Bovens

De setting was apart. Letterlijk in het hart van een rozegetinte tentoonstelling over lust en verlangen in het MU-gebouw, verzamelden zich de deelnemers aan de werksessie Experimenteren in creatieve labs van het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie. ‘Do try this at home’. ‘Get involved’. Van alle kanten wordt de bezoekers van de Dutch Design Week toegeroepen om vooral mee te doen, mee te denken.
Dat is precies het motto van menig creatief lab. Bijvoorbeeld van het stadslab Lentekracht in Nijmegen dat inwoners en gemeentebestuur verbindt, van het Textiellab in Tilburg dat multidisciplinair en ambachtelijk zoekt naar innovatieve verwerking van stoffen, en van een kunstacademie als de Jan van Eyck, die de deuren van de werkplaatsen opent voor bezoekers. Drie voorbeelden van vrije werk- en denkplekken die elk op eigen wijze de weg afleggen van experiment tot eindresultaat. Een weg waarbij het opbouwen van een netwerk van groot belang is.

Burgertop van duizend man
Stadslab Lentekracht, een initiatief van het gelijknamige ontwerpbureau, vertelt Lisanne van Kuppevelt, wil dat zoveel mogelijk Nijmegenaren meedenken over hun stad, ook de ‘unusual suspects’, de mensen die zich achter hun voordeur verschansen. Via de open oproep ‘Creëer zelf iets’ kwamen de Nijmegenaren volop met ideeën om het fietsen in de stad aantrekkelijker te maken. De top 3: een automaat voor fietslampjes op het station, een groene golf voor fietsers en een fietsbioscoop. Ook organiseerde Lentekracht een G1000, een burgertop waarop duizend Nijmegenaren samen spraken over de stad.
20161025DDWStimuleringsFondsMK017web.jpg
Foto: Max van Kneefel

Niet weten is lastig
Ook de experimenteerruimte van ontwerpster Samira Boon is ingebed in het netwerk van het Textiellab, gelieerd aan het Tilburgs Textielmuseum. Als ontwerpster, vertelt Samira, moet zij veel schakelen. Zij is net zo goed regisseur als ontwikkelaar. Haar onderzoek richt zich op het inzetten van textiel als drager in dynamische architectuur. Voor het Theater Tilburg ontwierp zij de Caterpillar, die binnenkort geplaatst wordt. Om ook een intieme sfeer te creëren als de zaal van 700 man niet geheel is uitverkocht, heeft Samira samen met het Textiellab een constructie ontwikkeld, die de leegte flexibel kan ‘opvullen’.
De weg van een vrij experiment tot min of meer commercieel product trekt best een wissel op het lab (25 medewerkers en 25 vrijwilligers), vertelt directeur Hebe Verstappen. Experimenteren is vooral niet weten. Niet weten welke garens je nodig zult hebben of welke machinebouwers je moet benaderen. Maar, zegt zij, als je het proces tijd en ruimte geeft levert het ook veel moois op. Zoals de rups van Samira.
‘Laat ons een jaar klooien’, vult directeur Dick Rijken van muziekwerkplaats STEIM vanuit de zaal aan, ‘dat zeg ik tegen de gemeente. Succes laat zich beloven. Ik weet niet precies wat, maar er komt iets.’

Verbonden eilanden
‘Je netwerk kan nooit groot genoeg zijn’, stelt Huib Haye van de Werf, hoofd labs van de Jan van Eyckacademie in Maastricht. ‘Wij zijn een eiland en het is belangrijk voor ons om verbonden te blijven met andere eilanden en continenten.’ De academie heeft uitstekende werkplaatsen (Printlab, bibliotheek, multimedialab, hout- en metaallab) waar de cultural producers die gedurende twaalf maanden een van de 37 studio’s betrekken, gebruik van kunnen maken. De werkplaatshoofden beschikken over ongekende netwerken, zegt Huib, en ook de studieadviseurs brengen eigen verbindingen mee. Daar boven op heeft de nieuwe directeur de deuren naar de buitenwereld verder geopend door ‘buitenstaanders’ deels toe te laten tot de werkplaatsen. ‘De Van Eyck is meer dan beeldende kunst, we hopen volgend jaar op botanisten en biologen die de nieuwe werkplaats, een kas in de tuin, gaan benutten.’

20161025DDWStimuleringsFondsMK028web.jpg
Foto: Max van Kneefel

Ouderwets is actueel
De Jan van Eyck drijft op vakmanschap om zich te vernieuwen en het opmerkelijke is dat ook het Textiellab benadrukt hoe belangrijk ‘het oor van de wever’ is bij de innovatieve projecten. ‘Het ambacht zit in het lichaam van de vakman’, zegt Hebe.
In zekere zin gebruikt ook Lisanne van stadslab Lentekracht een analoog middel (een vragenlijst) om burgerinitiatieven een impuls te geven: De impactmeter. Maar wel eentje met een twist: deze meet het effect van een initiatief niet pas aan het einde, maar al tijdens het proces, en zorgt er zo voor dat op het oog bescheiden initiatieven, zoals een buurtbarbecue, waardering krijgen. Omdat blijkt dat deze zoveel meer teweeg brengen in een wijk, in termen van sociale cohesie bijvoorbeeld.
Nog zo’n ‘ouderwets’ woord maar wel hoogst actueel: toewijding. Cruciaal noemt debatleider en ervaringsdeskundige Frank Kresin van de Waag Society, het commitment van het team en van de personen die niet rusten tot het resultaat bereikt is. Elk lab is een proces van geïnspireerd worden en inspireren, waar hele mooie innovaties uit kunnen voortkomen die zich op voorhand moeilijk laten voorspellen.
Dat maakt ieder lab uniek.

Verslaglegging van het hele werkproces is daarom ook zeer interessant voor andere stadslabs, die zo van elkaars ervaringen kunnen leren. Het delen van opgedane kennis – bijvoorbeeld via open source, zoals het Textiellab doet, of via open dagen die de Jan van Eyck houdt voor een breed publiek – is van groot belang voor een bredere impact van de experimenten. Maar ook reflectie van de stadslabs op hun werkwijze, overwegingen en keuzes zorgt voor verdieping. Het Stimuleringsfonds ondersteunt die kennisuitwisseling op verschillende manieren. Het fonds verzamelt nu de ervaringen en kennis van de stadslabs uit de eerste twee rondes van de Open Oproep. Informatie over deze stadslabs en hun activiteiten, plus verslagen van eerdere debatten en bijeenkomsten met en over stadslabs zijn te vinden op de kennispagina urbanisatie. Begin volgend jaar komt er een uitgebreide publicatie over de ervaringen opgedaan met stadslabs. En voor nu: tot 16 november 2016 kun je je nog inschrijven voor de derde ronde Open Oproep Stadslabs.

Do’s-and don’ts
• Bereik zoveel mogelijk mensen; je netwerk kan nooit groot genoeg zijn
• Zoek de randjes op, ga van de gebaande paden af
• Wees alert op bijvangst, die kan zeer waardevol zijn
• Maak ruimte voor outsiders
• Zorg dat je niet verdwaalt in de systeemwereld
• Rust niet tot het resultaat er is

20161025DDWStimuleringsFondsMK023web.jpg
Foto: Max van Kneefel

meer nieuws

btwvraagweb.jpg

Praktische tips voor uw subsidieaanvraag

11 januari 2018

Het fonds krijgt de meest uiteenlopende vragen over het indienen van een aanvraag. Opvallend zijn de vragen die worden gesteld over subsidie en BTW. Ayse Tüzen, werkzaam als senior medewerker bedrijfsvoering, vertelt u meer over de BTW plicht en de aankomende deadlines voor 2018.
We krijgen vaak de vraag of het noodzakelijk is BTW af te dragen als men subsidie ontvangt. Is dat zo?
Ayse: ‘Het is niet noodzakelijkerwijs zo dat er geen BTW afgedragen hoeft te worden als u subsidie ontvangt. Dit is wel het geval wanneer u bijvoorbeeld werkzaamheden uit besteedt, dan dient u hierover BTW in rekening te brengen. Denk dus bij het opstellen van uw begroting aan de eventuele BTW-plicht per post binnen uw begroting. Dit kan per post verschillen.’

Moet een aanvrager de begroting inclusief of exclusief BTW opstellen?
Ayse: ‘Maak in uw begroting een onderscheid tussen posten waar wel en waar geen BTW over afgedragen hoeft te worden. Eventuele opdrachten in het buitenland zijn vaak vrijgesteld van BTW, maar dit verschilt per land. Overleg bij twijfel altijd eerst met uw regionale belastingkantoor.
De subsidie die u ontvangt is het bedrag waar u maximaal aanspraak op kan maken. U kunt dus geen aanspraak maken op een hoger subsidiebedrag indien er sprake is van tegenvallende BTW-verrekeningen.’

sluitingsdata 2018
De eerst volgende sluitingsdata in 2018 per regeling zijn als volgt:
Deelregeling Architectuur: 31 januari
Deelregeling Vormgeving: 21 maart
Deelregeling Digitale cultuur: 31 januari
Deelregeling Internationalisering: 7 februari
Deelregeling Talentontwikkeling: 28 februari
Deelregeling Non-Fictie Transmediaregeling: 13 maart
Deelregeling Festivals: 1 februari
Deelregeling Activiteitenprogramma's: 17 oktober
Deelregeling Meerjarige programma's: 11 april

Bekijk het volledig overzicht met sluitingsdata hier. Naast de deelregelingen worden er in 2018 ook diverse Open Oproepen uitgeschreven. Houdt hiervoor onze nieuwsbrief en social media in de gaten.

advies voor indienen
U vraagt uw subsidie aan via de online aanvraagomgeving. Vraag tijdig uw inloggegevens aan en raak vertrouwd met het online aanvraagformulier. U kunt het online aanvraagformulier tot 23.59 uur op de dag van de sluitingsdatum indienen. Nadrukkelijk advies is om dit eerder te doen.

veel gestelde vragen
Heeft u nog andere vragen? Bekijk het uitgebreide overzicht met de meest gestelde vragen.
Staat uw vraag er niet tussen? Bel +31(0)10 436 16 00 of mail naar Hedwig Homoet of Myrthe Kramer via [email protected].
openoproepdeinterdisciplinaireleeromgevi.png

Open Oproep De interdisciplinaire leeromgeving

9 januari 2018

Het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie nodigt ontwerpers uit deel te nemen aan een ontwerpend onderzoekstraject gericht op de leeromgeving van interdisciplinair beroepsonderwijs, in samenwerking met Albeda, Drenthe College, ROC Midden Nederland of Scalda. Acht (interieur)-architecten, (interaction) designers en (digitale) makers werken in vier interdisciplinaire teams aan nieuwe strategische visies, ontwerpvoorstellen en prototypes. De vier trajecten vinden parallel plaats op locatie en in nauwe samenwerking met docenten en studenten.
Dien uiterlijk woensdag 20 februari 2018 een voorstel in.

MBO-instellingen zien de behoefte aan inter- en multidisciplinair opgeleide mbo-ers groeien. Bedrijven vragen meer en meer om vakmensen, die over de grenzen van hun eigen vakgebied heen kunnen kijken. Het onderwijs speelt op deze toenemende vraag in door beroepsonderwijs steeds meer interdisciplinair aan te bieden. Studenten van verschillende opleiding werken in toenemende mate samen, veelal aan concrete vraagstukken uit de praktijk. Zo werken bij het Drenthe College studenten vanuit Zorg en Welzijn samen met studenten Techniek en ICT aan nieuwe technologische toepassingen voor de zorg, en ontwikkelt Albeda een interdisciplinair Innovatie Lab, waar docenten en studenten van verschillende opleidingen samen onderzoek kunnen doen en van elkaar kunnen leren.

open oproep
De toename van interdisciplinair beroepsonderwijs leidt tot nieuwe vragen over de omgeving waarin het leren plaatsvindt: over het schoolgebouw en de inrichting ervan, maar bijvoorbeeld ook over de voortschrijdende mogelijkheden van de digitale technologie. Met deze open oproep wil het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie acht (interieur)-architecten, (interaction) designers en (digitale) makers uitnodigen om samen met de mbo-instellingen de ontwerpopgave binnen het interdisciplinair beroepsonderwijs te verkennen.

Het ontwerpend onderzoek richt zich op één van de volgende vier cases:
Case 1 Scalda College - De student aan het roer
Case 2 Drenthe College - Collectief leren en ontwikkelen
Case 3 ROC Midden Nederland - Gastvrijheid in praktijk
Case 4 Albeda - Buiten de kaders van het klaslokaal

Lees hier meer over deze Open Oproep en hoe hiervoor in te dienen.
openoproepflexibiliteitvandeleeromgeving.png

Open Oproep Flexibiliteit van de leeromgeving

9 januari 2018

Het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie en de MBO Raad nodigen stedenbouwkundigen, architecten, ontwerpers en (digitale) makers uit om samen met een mbo-instelling te werken aan nieuwe strategische visies, ontwerpvoorstellen, en/of prototypes voor flexibele onderwijshuisvesting. Het ontwerpend onderzoek dient plaats te vinden in nauwe samenwerking met het Friesland College, Summa College, Horizon College of CITAVERDE College.
Dien uiterlijk woensdag 20 februari 2018 een voorstel in.

Het middelbaar beroepsonderwijs speelt met nieuwe vormen van leren in op de toekomst. We zien steeds meer hybride vormen van onderwijs ontstaan, waarbij onderwijs, beroepspraktijk en maatschappij bij elkaar komen. Ook (nieuwe) technologieën spelen hierbij een rol. Maar hoe laat je deze nieuwe ontwikkelingen landen in het bestaande vastgoed? Schoolgebouwen zijn soms al verouderd op het moment dat ze opgeleverd worden. Wat kun je doen om het vastgoed te laten meebewegen met de tijd? Hoe maak je bijvoorbeeld een bestaand schoolgebouw flexibel in gebruik? En welke mogelijkheden zien ontwerpers voor een flexibele huisvestingsstrategie waarin onderwijs meer integraal onderdeel wordt van de stad en regio?

open oproep
Deze Open Oproep richt zich op het uitvoeren van ontwerpend onderzoek met als doel te komen tot nieuwe strategische visies, ontwerpvoorstellen, en/of prototypes voor flexibele onderwijshuisvesting.

Projectvoorstellen richten zich op één van de volgende vier cases:
Case 1 Friesland College
Case 2 Summa College
Case 3 Horizon College
Case 4 CITAVERDE College

Lees hier meer over deze Open Oproep en hoe hiervoor in te dienen.
bisfacademvdparjmbaleweb.jpg

Selectie Open Oproep Van Doesburghuis Parijs

20 december 2017

In september 2017 schreven de publieke cultuurfondsen – Mondriaan Fonds, Stimuleringsfonds Creatieve Industrie, Fonds Podiumkunsten, Letterenfonds en het Filmfonds – gezamenlijk de eerste oproep uit voor een residency in het Van Doesburghuis in Meudon-val-Fleury uit. De cultuurfondsen stellen deze residency beschikbaar aan kunstenaars die werkzaam zijn op de vele gebieden waarbinnen Theo van Doesburg en Nelly actief waren: architectuur, beeldende kunst, literatuur, dichtkunst, muziek, vormgeving en podiumkunsten.
Tijdens deze eerste oproep konden makers en bemiddelaars uit de disciplines beeldende kunst, creatieve industrie en podiumkunsten een aanvraag indienen. In totaal zijn er 21 aanvragen ontvangen vanuit de beeldende kunst en de creatieve industrie. Vanuit de podiumkunsten zijn geen aanvragen ingediend.

Uit deze aanvragen selecteerde een interdisciplinaire commissie beeldend kunstenaar Antonis Pittas en architect/kunstenaar Marcel Moonen. Beide makers zullen elk vier maanden lang hun artistieke praktijk verder ontwikkelen in het Van Doesburghuis.
Het Letterenfonds bood via een eigen oproep twee residencyplekken aan. Uit de in totaal 14 aanvragen zijn Neske Beks en Miriam Rasch geselecteerd. Zij zullen elk twee maanden in het Van Doesburghuis verblijven.

Antonis Pittas (beeldend kunstenaar)
In zijn werk stelt Antonis Pittas steeds de vraag centraal hoe het verleden in relatie staat tot het heden, en andersom. Momenten van destructie, verval en verzet uit de geschiedenis spelen hierin een belangrijke rol. Met de werkperiode in het Van Doesburghuis borduurt Antonis Pittas voort op dit principe en ziet hij de kans zijn artistieke praktijk te verdiepen en uit te breiden door te experimenteren met nieuwe soorten media. Het Van Doesburghuis fungeert hierin als een performanceplek die ruimte biedt voor dit experiment.

Marcel Moonen (architect/kunstenaar)
Marcel Moonen gebruikt zijn werkperiode in het Van Doesburghuis om zijn manifest Abstract: Reality te voltooien door een vierde en laatste hoofdstuk te wijden aan Theo van Doesburg. Zijn werkperiode beschouwt Moonen als een onderzoek naar het werk van Van Doesburg in relatie tot zijn eigen werk in de vorm van een verhaal. Zijn ervaringen deelt hij dagelijks op Instagram. Aan het eind van zijn verblijf in Parijs presenteert hij zijn bevindingen in de vorm van een lezingenavond, een tentoonstelling en de eerste schetsen van het manifest.

Miriam Rasch (schrijver en fllosoof)
Miriam Rasch onderzoekt tijdens haar werkperiode in het Van Doesburghuis het dataïsme. Het dataïsme zegt dat alles in de zichtbare en onzichtbare wereld te vertalen is naar data: gekwantificeerde informatie waarmee je kunt rekenen, voorspellen en handelen. Maar wat gebeurt er in zo’n wereld met het niet-meetbare? Het is een mens- en wereldbeeld met verregaande consequenties, niet in de laatste plaats op ethisch vlak. Binnen het technologisch raamwerk van data verschuift de verhouding tussen ik en ander, tussen subject en object. Dat maakt het noodzakelijk om de grenzen van het dataïsme, ‘de grens van het getal’, op te zoeken, te bevragen en waar nodig te bevechten. Haar schrijfproject handelt over die grens van het getal.

Neske Beks (multidisciplinair kunstenaar)
Neske Beks wil tijdens haar werkperiode in het Van Doesburghuis andere kunstenaars uitnodigen de residentie voor kortere tijd met haar te delen met het thema diversiteit als inzet. Het Van Doesburghuis als veilige haven waar met collega kunstenaars uit verschillende disciplines het debat gevoerd kan worden over interculturele en seksuele diversiteit dat zijn weerslag zal krijgen in woord, beeld, muziek en dialoog. Het resultaat van deze gesprekken verwerkt zij onder meer in een essay. Ook zullen de ontmoetingen en gesprekken met de verschillende kunstenaars door Neske Beks vastgelegd worden op film.

beoordeling van de voorstellen
In de beoordeling heeft de adviescommissie allereerst gekeken naar de artistieke kwaliteit van de ontwerper en kunstenaar, en vervolgens naar de potentie van het voorstel in relatie tot de residency-plek.

bijdrage
De residenten ontvangen een bijdrage van €1.000 per maand voor reis-, materiaal-, transport en verblijfskosten. De huur van de studio, de woonruimte en begeleiding worden direct door de fondsen aan het Van Doesburghuis voldaan.
aline4web.jpg

Aline Knip wordt Hoofd Subsidies

16 december 2017

In januari 2018 start Aline Knip (1970) bij het Stimuleringsfonds als het nieuwe Hoofd Subsidies. Aline zal bijdragen aan het strategisch beleid van het fonds en gaat leiding geven aan het team dat verantwoordelijk is voor de uitvoering van de subsidieregelingen van het fonds. Tot maart 2018 is Aline ook nog als gemeenteraadslid actief in Utrecht met in haar portefeuille o.a. Cultuur, Erfgoed en monumenten en Ruimtelijke Ontwikkeling.
Eerder werkte ze als fondsenwerver bij Museum Boijmans Van Beuningen, werkte ze vier jaar bij het voormalige sectorinstituut Erfgoed Nederland en begon ooit als projectmedewerker bij het Mondriaan Fonds.
Aline Knip: ‘De afgelopen jaren heb ik in Utrecht gezien hoe belangrijk makers zijn voor de ontwikkeling van de stad. Creativiteit, talentontwikkeling en ruimte voor experiment zijn belangrijke voorwaarden voor een prettige en bruisende stad. Dat moet je koesteren en stimuleren. En vooral zichtbaar maken. Daarom wil ik graag bijdragen aan het vergroten van de impact van de creatieve industrie.’

‘Creativiteit, talentontwikkeling en ruimte voor experiment zijn belangrijke voorwaarden voor een prettige en bruisende stad.’


Opgeleid aan de HKU en daarna aan de Universiteit Utrecht (kunstgeschiedenis en kunstbeleid en –management) heeft ze een brede belangstelling voor cultuur ontwikkeld. ‘Het bevorderen van cross-sectorale samenwerking vind ik interessant, want dit leidt tot nieuwe inzichten en een wisselwerking tussen het culturele domein en maatschappelijke vraagstukken. Ik kijk ernaar uit om in januari te beginnen’.

Foto bovenaan door Benjamin Meijer
loader

het fonds

subsidies

actueel

openoproepflexibiliteitvandeleeromgeving.png
Het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie en de MBO Raad nodigen stedenbouwkundigen, architecten, ontwerpers en (digitale) makers uit om samen met een mbo-instelling te werken aan nieuwe strategische ... meer >
openoproepdeinterdisciplinaireleeromgevi.png
Het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie nodigt ontwerpers uit deel te nemen aan een ontwerpend onderzoekstraject gericht op de leeromgeving van interdisciplinair beroepsonderwijs, in samenwerking me... meer >
vieropenoproepeninternaitonalisering.png
Het Stimuleringsfonds roept middels vier verschillende oproepen Nederlandse ontwerpers en culturele organisaties op een projectplan in te dienen voor een project, interventie of traject, dat ontwerp i... meer >
literatuurophetschermweb.jpg
Het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie en het Nederlands Letterenfonds roepen schrijvers, dichters en (interactie)ontwerpers op een projectvoorstel in te dienen voor het programma Literatuur op het... meer >
loader
loader
loader