stimuleringsfonds creatieve industrie
dummy
Q&A met Christopher de Vries over Amsterdecks
Adecks03web.jpg

Q&A met Christopher de Vries over Amsterdecks

14 december 2016

Met het ontwerpend onderzoek Amsterdecks werken Rademacher & de Vries Architecten aan zwemplekken in de openbare ruimte in Amsterdam. Samen met de Waag Society doken ze in de data over waterkwaliteit van Waternet, om deze complexe data vervolgens toegankelijk te maken voor de inwoners van de stad via de website Liquid Commons. Uiteindelijk is het doel om een netwerk van publieke vlonders met watersensoren in de stad te realiseren, waar bewoners op elk moment de waterkwaliteit kunnen aflezen. In dit vraaggesprek blikt Christopher de Vries, mede-oprichter van Rademacher & de Vries Architecten, terug en vooruit op Amsterdecks.
Wat was de motivatie voor het starten van dit project?
Toen ik samen met David Rademacher ons bureau begon, woonden we in Zürich en Amsterdam. In Zürich zaten we zomers vaak aan de Untere Letten: een fantastische waterkant aan de Limmat, die is ingericht om te zwemmen en ontspannen midden in de stad. Hoewel het nu lijkt dat het altijd zo schoon was, had die rivier in het verleden een industriële functie en was het later een notoire hangplek voor verslaafden. De tegenstelling tussen toen en nu, gaf ons het idee dat een dergelijke transformatie ook in Amsterdam mogelijk zou moeten zijn; ondanks de perceptie dat de grachten zwaar vervuild zijn en het feit dat we in Amsterdam aan het uiteinde van het stroomgebied van de Rijn zitten.

Er zijn al verschillende plekken in Amsterdam waar mensen zwemmen. Maar niet overal is het even veilig om het water in te gaan. Door het onderzoek dat we voorafgaand aan het project hebben gedaan, weten we nu waar je beter wel en niet kan zwemmen. We vinden het eigenlijk vanzelfsprekend dat deze kennis publiek toegankelijk is, zodat iedereen een weloverwogen keuze kan maken. Bovendien draagt het bij aan een nieuw perspectief op de openbare ruimte en kan het mensen inspireren een duik te nemen, zonder zorgen.
Adecks02.jpg
Kun je - ondanks dat het project nog loopt – al resultaten benoemen?

Het subsidietraject van het Stimuleringsfonds is afgerond, maar het begint nu pas met de realisatie van de pilot van een ‘Amsterdeck’, zoals we de vlonders noemen. Veel dingen kun je in theorie bedenken maar in de grillige omgeving van de stad zijn er veel onvoorspelbare en onbekende factoren.

Door de toepassing van een netwerk van decks in de stad zal blijken hoe mensen de informatie tot zich nemen en welke sociale en ruimtelijke dynamiek het veroorzaakt. De veronderstelling is dat mensen via een Amsterdeck gebruik gaan maken van bepaalde locaties. El al zwemmend, zullen zij de behoefte hebben om actiever te gaan monitoren. De actuele data die wordt gevisualiseerd op de decks wordt namelijk ook gevoed door zogenaamde ‘small data’, die van gebruikers komt.

Interessanter wordt het wanneer gebruikers niet alleen maar monitoren, maar daadwerkelijk overgaan tot het oplossen van conflicten. Welke kanalen worden dan gebruikt en hoe organiseert een buurt zich als ze zien dat de waterkwaliteit ineens structureel verslechtert? Wie is hiervoor verantwoordelijk en wie trekt de kar?

Na realisatie van het eerste deck, willen we er veel meer bouwen. Verschillende partijen zijn geïnteresseerd, maar wachten de resultaten van de pilot af. Dat kan nu snel, want we hebben een officiële ‘go’ gekregen van de Wethouder Financiën en Water om de pilot te realiseren in het kader van de watervisie 2040.

Adecks00web.jpg
Jullie hebben met verschillende disciplines samengewerkt - juristen, hydrologen, beleidsmakers, handhavers, ecologen en programmeurs. Hoe is die expertise in het project terechtgekomen?

In samenwerking met hydrologen hebben we alle verzamelde data van Waternet onderzocht. Dit is een enorme database, ontwikkeld door TNO. Om die data te interpreteren hadden we de ene keer de kennis van een hydroloog nodig, de andere keer van een ecoloog of een waterbouwkundige. Onze inbreng is de ruimtelijke vertaling van informatie geweest op de website en natuurlijk, het deck. Onze bijdrage was uit deze brij een aantal relevante en tot de verbeelding sprekende verhaallijnen te halen over de openbare ruimte. De nadruk van ons werk lag op ruimte. Voor veel van de betrokken partijen was een leuke App maken een prima ambitie. Hiertegen hebben wij ons altijd verzet. Het is de wisselwerking tussen de fysieke stedelijke ruimte en virtuele technische data die het project waardevol maken.

Vaak wordt samenwerken met andere disciplines als heel lastig ervaren, omdat je elkaars ‘taal’ niet spreekt. Hoe hebben jullie dit in goede banen geleid?
De samenwerking tussen de Waag, Waternet en ons team was succesvol en helder. Dit kwam omdat die berustte op wederkerigheid: niemand kon het project onafhankelijk van elkaar doen. Door het project duidelijk in drie thema’s op te splitsen die correspondeerden met de competenties van de partners, wist iedereen wat ze moesten doen. Waternet werkte aan waterkwaliteit, de Waag aan de omzetting van data naar publieke informatie, en wij verzorgden het ruimtelijke ontwerp en de onderlinge coördinatie.

Qua communicatie is en blijft de jurisprudentie omtrent eigenaarschap en aansprakelijkheid het moeilijkst. Zwemmen, en met name zwemmen in openbaar water, zal altijd veel risico’s met zich meebrengen. Gemeentes hebben een aversie tegen risico’s en zijn voorzichtig als het gaat om experiment en innovatie. Desalniettemin zijn ze erg enthousiast over het project en zijn ze zich ervan bewust dat de wens om in openbaar water te zwemmen in Amsterdam sterk aanwezig is.

Om die reden hebben we voor de pilot een locatie gekozen waarvan we weten dat het zeer veilig is. Vanuit die ‘safe space’ kunnen we lessen trekken, kennis ontwikkelen en vertrouwen winnen voor decks op meer complexe locaties, daar waar verschillende belangen samenkomen aan de waterkant.

amsterdecks.jpg
Jullie hebben gewerkt met data van Waternet. Welke rol kunnen partijen zoals Waternet (nutsbedrijven, havenbedrijf, andere private bedrijven etc.) gaan spelen in de nabije toekomst in stedelijke ontwikkeling en opdrachtgeverschap?

Het zijn fijne partijen om mee samen te werken omdat ze veel praktische en vaak ook historische kennis bezitten. Wat je merkt is dat hun mandaten vaak scherp zijn gedefinieerd. Waternet moet bijvoorbeeld zo goedkoop mogelijk water en riolering bieden aan de burger. Het risico is dat een experimenteel project wordt gezien als een onnodige kostenpost. Wij vinden het zonde als een door budgetgestuurde visie, interactie tussen de private sector, burgerinitiatieven en de publieke sector onmogelijk maakt. Waternet heeft gelukkig een eigen innovatiefonds dat hen toestaat hun maatschappelijk rol te ontwikkelen. Dit zouden alle utiliteitsbedrijven moeten doen. Door met externe partijen op zoek te gaan naar innovatie en experiment.

Wanneer heb jij zelf voor het laatst gezwommen in openbaar water?
Deze zomer, bij de Berlage brug en in Park Zomerlust.

Adecks04web.jpg

meer nieuws

SCIcommissieleden2.jpg

Nieuwe commissieleden benoemd

23 februari 2017

Het Stimuleringsfonds heeft 30 nieuwe commissieleden benoemd op het gebied van digitale cultuur, vormgeving en architectuur. Zij vervangen de adviseurs die op 1 januari 2017 of per 1 juli 2017 hun maximale termijn hebben uitgediend. De werving vond plaats via een openbare vacature.
Deskundigen uit het veld hebben zitting in de adviescommissies van het Stimuleringsfonds. Zij adviseren over de inhoudelijke en kwalitatieve waarde van de voorliggende aanvragen in het licht van de regelingen en doelstellingen van het Stimuleringsfonds. Dit advies ontvangt het bestuur, die het besluit neemt om subsidie te verstrekken. Ieder jaar worden er nieuwe adviseurs geworven.

Selectie
De selectiecommissie bestond dit jaar uit Kirsten Algera, Arzu Ayikgezmez en Ben Schouten. Uit de 81 reacties zijn kandidaten voorgedragen die beschikken over de gewenste expertise. Bij de selectie is rekening gehouden met de wens van het Stimuleringsfonds om culturele diversiteit, regionale spreiding en leeftijdsverhouding in de samenstelling te vertegenwoordigen. De leden zijn in principe benoemd voor een periode van twee jaar, de termijn kan eenmalig worden verlengd. De volgende adviseurs zijn benoemd:

Per 1 januari 2017
Digitale cultuur: Martijn de Waal (voorzitter), Ina Bode, Hanne Marckmann, Ward Jansen, Tomas Sala
Vormgeving: Lucas Verweij (voorzitter), Samira Ben Laloua, Cindy van Bremen, Marijke Cobbenhagen, Brian Elstak, Tabo Goudswaard, Elisa van Joolen, Mara Joustra, Chris Kabel, Jeroen Kramer, Sarah Mesritz, Catelijne van Middelkoop, Branko Popovic, Yassine Salihine, Mark van Vorstenbos
Internationalisering: Martine Vledder
Talentontwikkeling: Touria Meliani (voorzitter), Jeroen Junte
Festivals: Leonne Cuppen, Ward Jansen, Farida Sedoc
Activiteitenprogramma’s: Tim Prins

Per 1 juli 2017
Architectuur: Karin Christof, Asli Çiçek, Erno Langenberg

Nieuwe voorzitters
Elke adviescommissie vergadert onder leiding van een voorzitter met stemrecht. Er zijn drie nieuwe voorzitters aangesteld:
Lucas Verweij (designcriticus), per 1 januari voorzitter Deelregeling Vormgeving
Martijn de Waal (senior-onderzoeker bij het Lectoraat Play and Civic Media Hogeschool Amsterdam), per 1 januari voorzitter Deelregeling Digitale cultuur
Touria Meliani (directeur van de Tolhuistuin Amsterdam), per 1 januari voorzitter Deelregeling Talentontwikkeling

Het fonds neemt afscheid van de voorzitters Janine Huizinga (e-cultuur), Valentijn Byvanck (vormgeving), Tom Frantzen (activiteitenprogramma’s) en Margriet Schavemaker (talentontwikkeling), en vanaf 1 juli 2017 nemen ook Herbert Seevinck (internationalisering) en Henri Snel (architectuur) afscheid als voorzitter. We danken hen en de andere commissieleden voor hun gedrevenheid en inzet gedurende de afgelopen jaren.

Een overzicht van alle adviescommissieleden is hier te vinden.
regelingen2017SCI.jpg

Regelingen in 2017, wat is de werkwijze?

21 februari 2017

Het uitvoeren van subsidieregelingen is de kerntaak van het Stimuleringsfonds. Met ingang van 1 januari 2017 zijn de bijdragemogelijkheden 2017-2020 in werking getreden, en zijn de doelstellingen en beoordelingscriteria per regeling aangescherpt. Aanvragers krijgen te maken met enkele wijzigingen in de werkwijze van het fondsbureau.
Meer verantwoordelijkheid bij de aanvrager
De verwachting is dat het aantal aanvragen in 2017 zal toenemen. Tegelijkertijd is het beschikbare subsidiebudget afgenomen. Het uitgangspunt van het Stimuleringsfonds is om alleen goed uitgewerkte voorstellen in behandeling te nemen, met het doel om excellentie binnen alle disciplines te ondersteunen. Bij de aanvrager ligt dus de verantwoordelijkheid in het opstellen van een hoogwaardige aanvraag met een helder inhoudelijk plan, organisatie, communicatieplan en begroting. Van aanvragers wordt verder verwacht dat zij zich inzetten om maximaal inhoudelijk en financieel draagvlak te creëren voor hun activiteiten.

Gelijke behandeling
Het Stimuleringsfonds zal naar verwachting scherpere keuzes moeten maken, zeker als het budget niet toereikend is. Daarbij streeft het fonds ernaar om nieuwe aanvragers dezelfde kansen te bieden als ingevoerde aanvragers.

Indienen
Het Stimuleringsfonds wil voorkomen dat projecten worden opgedeeld in deelprojecten waarvoor bij verschillende deelregelingen wordt aangevraagd. Het is daarom niet mogelijk om deelprojecten bij verschillende regelingen in te dienen.

Feedback
Het niet meer mogelijk om na de sluitingsdatum inhoudelijke feedback op het ingediende voorstel te krijgen. In de conceptfase kunt u wel met het fondsbureau overleggen. Benader in dat geval uiterlijk twee weken vóór de sluitingsdatum een van de fondsmedewerkers. Contactgegevens van secretarissen en adjunct-secretarissen vindt u hier.

Lees ook Regelingen in 2017, wat is veranderd?
SHAfestival.jpg

Deelregeling Festivals: voor wie en wat?

20 februari 2017

In de nieuwe beleidsperiode 2017-2020 is de procedure Festivals een regeling geworden. Er is € 800.000 per jaar beschikbaar voor de ondersteuning van festivals in de creatieve industrie, die bijdragen aan de kwaliteit, ontwikkeling en professionalisering van van de hedendaagse Nederlandse architectuur, vormgeving en digitale cultuur. Festivals dienen een aanvraag in bij de festivalregeling en kunnen niet meer aanvragen bij de Deelregeling Architectuur, Deelregeling Digitale cultuur en Deelregeling Vormgeving. Sluitingsdata zijn 22 maart en 4 oktober. Per ronde is € 400.000 beschikbaar.
Voor wie?
In beginsel is de festivalregeling bedoeld voor festivals die een herkenbaar onderdeel zijn van de infrastructuur van de creatieve industrie. Met hun programmering spelen zij in op tendensen in de architectuur, vormgeving of digitale cultuur. Een aanvullende categorie zijn festivals die in eerste instantie geen deel uitmaken van de infrastructuur van de creatieve industrie, maar een programmalijn ontwikkelen die aansluit bij een van de disciplines. Deze kruisbestuivingen tussen verschillende disciplines hebben de potentie om een breder publiek te interesseren voor ontwikkelingen in de creatieve industrie. Ook is er binnen de regeling ruimte voor nieuwe initiatieven. Het festivalformat is bij uitstek geschikt om in te springen op de actualiteit.

Een selectie van aanvragen die de afgelopen jaren zijn gehonoreerd kunt u hier vinden.

Wat is veranderd?
Het onderscheid tussen aanvragen voor fase 1 (voorbereiding) en fase 2 (realisatie) verdwijnt. Dit betekent dat alle festivals, groot en klein, startend en gevestigd, een projectaanvraag indienen voor de voorbereiding èn realisatie van de eerstvolgende festivaleditie. Voor de aanvrager betekent dit dat de aanvraag naast de opzet en hoofdlijnen van het festivalprogramma, tevens inzicht geeft in de organisatie, communicatie, financiering en uitvoering van de festivaleditie. Voor het indienen van uw aanvraag kunt u gebruik maken van de Leidraad Subsidieaanvraag (PDF). Met deze wijziging verwacht het fonds meer consistentie in de beoordeling van de aanvragen.

Uitsluiting van andere deelregelingen
Voor festivals geldt dat zij niet meer kunnen aanvragen bij de Deelregeling Architectuur, Deelregeling Digitale cultuur en Deelregeling Vormgeving. Voor makers die door een festival zijn uitgenodigd voor het ontwikkelen van nieuw werk geldt dat zij bij uitzondering kunnen aanvragen bij een van de bovengenoemde deelregelingen. Hiervoor moeten zij onder hun eigen naam een projectaanvraag indienen. Deze dient vergezeld te worden van een intentieverklaring van het betrokken festival.

Meer informatie over de Deelregeling Festivals: http://stimuleringsfonds.nl/nl/subsidies/deelregeling_festivals/
SCISER.jpg

Arbeidsmarkt in de culturele sector – column #2 door Syb Groeneveld

9 februari 2017

Hoe kan de inkomenspositie, sociale zekerheid en duurzame inzetbaarheid van werkenden in de cultuursector worden versterkt? Wat is daarvoor nodig? Wat zijn belemmeringen in praktijk, beleid, wet- en regelgeving? Wat kan de sector zelf doen, ligt hier ook een rol voor de overheid? Naar aanleiding van de arbeidsmarktverkenning, die de Raad voor Cultuur en de SER in 2016 uitvoerden, stuurden de Federatie Cultuur en Kunstenbond aan beide raden een brief met het verzoek te onderzoeken welke duurzame oplossingen kunnen bijdragen aan een aantal knelpunten in de sector. Hiervoor zijn de afgelopen weken een aantal consultatierondes georganiseerd waarbij organisaties zoals het Mondriaan Fonds, Cultuur & Ondernemen en de HKU om een position paper is gevraagd. Zo ook aan het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie.
Het Stimuleringsfonds stelt dat er winst op het terrein van de inkomenspositie van de culturele sector is te boeken door betere toepassing van ontwerp & creatie in producten en diensten. Maar daarvoor is empowerment van zowel ontwerpers als opdrachtgevers nodig. In de position paper van het Stimuleringsfonds benoem ik drie actiegebieden om de arbeidsmarkt voor de creatieve industrie te versterken:

1. Goed opdrachtgeverschap (naar het voorbeeld van Designing Demand in het Verenigd Koninkrijk);
2. Nieuwe synergie tussen ontwerpers en marktpartijen creëren zoals in het STARTS programma;
3. Sectorgedragen onderzoek om de impact van de resultaten van de creatieve bedrijfstakken over een langere periode inzichtelijk te maken. Hierbij dient eerder TNO-onderzoek als basis.

De position paper van het Stimuleringsfonds en deze drie actiegebieden hebben inmiddels steun van de Federatie Dutch Creative Industries. In maart 2017 wordt de uitkomst van het onderzoek door de SER en de Raad gepresenteerd. De uitkomsten zullen worden meegenomen in een sectorbrede arbeidsmarktagenda en kunnen als basis dienen voor de agenda van de sociale partners in de nieuwe kabinetsperiode.

Via onze nieuwsbrief houden we u op de hoogte van de ontwikkelingen. Download hier de volledige position paper en stuur me een e-mail bij eventuele vragen.

Syb Groeneveld
directeur | bestuurder

downloads

KAARTENactiviteitenprogramma.gif

Activiteitenprogramma’s voor 2017 bekend

9 februari 2017

Het Stimuleringsfonds kent 1,1 miljoen euro subsidie toe aan de programma’s van 25 instellingen op het gebied van architectuur, vormgeving en digitale cultuur. De bijdragen variëren van 20.000 tot 80.000 euro. Culturele instellingen kunnen eens per jaar een bijdrage vragen voor hun activiteitenprogramma met een maximale looptijd van een jaar. In het najaar van 2016 vroegen 47 instellingen voor bijna 2,3 miljoen aan.
De Deelregeling Activiteitenprogramma’s stimuleert het aanbod van interdisciplinaire programma’s op het gebied van architectuur, vormgeving en digitale cultuur of combinatie van deze. Gevestigde centra zijn ondersteund, evenals kleinere culturele instellingen, maar ook nieuwe initiatieven zoals het Parlement van de Dingen kunnen hun programma mede met ondersteuning van het fonds in 2017 uitvoeren.

Door druk op het budget was de commissie genoodzaakt om scherpe keuzes te maken. Ze heeft vooral waardering getoond voor aanvragers die nieuwe projectvormen, thema’s of samenwerkingen opzoeken.

Een stabiele laag van architectuurinstellingen
Op het gebied van architectuur weten de instellingen het fonds van oudsher goed te vinden. Dit heeft geresulteerd in een stabiel stelsel met centra verspreid door heel Nederland. Van de volgende instellingen zijn de activiteitenprogramma’s van 2017 in het kader van architectuur en stedenbouw ondersteund: CAST (Tilburg), Fabrikaat (Nijmegen), BAI (Den Bosch), CBK Zeeland (Middelburg), CASA (Arnhem), AIR (Rotterdam), Rondeel (Deventer), Podium voor Architectuur (Hoofddorp), Aorta (Utrecht), ARCAM (Amsterdam), Platform GRAS (Groningen) en Architectuurcentrum Twente (Enschede).

Doorstroom digitale cultuurinstellingen naar de meerjarige programma’s
Een aantal instellingen die voorheen ondersteund werden vanuit de activiteitenprogramma’s, zoals BioArt Laboratories, zijn doorgestroomd naar de Regeling Meerjarige programma’s. Dit creëert ruimte voor nieuwe initiatieven, zoals Hackers & Designers (Amsterdam) en Reverb (Rotterdam). De overige gehonoreerde programma’s zijn MAD emergent art center (Eindhoven), Oddstream (Nijmegen), SETUP (Utrecht), iii (Den Haag) en Stedelijk Museum Breda (Breda).

Vormgeving blijft achter
Op het gebied van vormgeving zijn Fanfare (Amsterdam), De Monsterkamer (Amsterdam), Ontwerp Platform Arnhem (Arnhem), PrintRoom (Rotterdam), Textielmuseum (Tilburg), Parlement van de Dingen (diverse locaties) ondersteund. Hoewel er enkele nieuwkomers zijn binnen deze discipline, blijft het aantal voorstellen achter.

Het Stimuleringsfonds ondersteunt deze jaarprogramma’s omdat ze van cruciaal belang zijn voor het aanjagen van nieuwe ontwikkelingen en de zichtbaarheid van de creatieve industrie. De organisaties onderscheiden zich door hun maatschappelijke betrokkenheid en verbindende kwaliteit. Met hun programma’s weten zij zowel een breed publiek van geïnteresseerden als experts te betrekken bij actuele (ontwerp)vraagstukken. Hiermee vervullen ze een belangrijke schakel tussen de creatieve sector en het publiek.

Lees hier meer over de ondersteunde Meerjarige programma’s voor 2017-2020.
loader

het fonds

subsidies

actueel

SHAfestival.jpg
In de nieuwe beleidsperiode 2017-2020 is de procedure Festivals een regeling geworden. Er is € 800.000 per jaar beschikbaar voor de ondersteuning van festivals in de creatieve industrie, die bijdrag... meer >
regelingen2017SCI.jpg
Het uitvoeren van subsidieregelingen is de kerntaak van het Stimuleringsfonds. Met ingang van 1 januari 2017 zijn de bijdragemogelijkheden 2017-2020 in werking getreden, en zijn de doelstellingen en b... meer >
OODementieindeopenbareruimte.jpg
Het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie en de gemeente Rotterdam nodigen ontwerpers uit deel te nemen aan een onderzoekstraject gericht op het verbeteren van de openbare ruimte voor mensen met demen... meer >
EcultuurnaardigitalecultuurSCI.jpg
Vanaf 1 januari 2017 voert het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie de Deelregeling Digitale cultuur uit. De regeling vervangt de regeling E-cultuur en het Gamefonds. Aan de hand van zeven thema’s ... meer >
viewsource2.jpg
Benieuwd naar wat voor projecten het Stimuleringsfonds ondersteunt? Om een indruk te krijgen van de ondersteunde projecten kunt u terecht op de pagina Toekenningen. Met behulp van de filters kunt u op... meer >
loader
loader
loader